Täze gymmatly piliň kelle süňki

Türkmenistanyň Baş milli muzeýinde durky täzelemek we

abatlamak ussahanalarynda 200 müň ýyl mundan öň ýurduň çäklerinde

pilleriň ýaşanlygyny tassyklaýan täze tapyndyny abatlamak boýunça işler

tamamlandy.

Ýurduň çäklerinde gadymy wagtlarda pilleriň ýaşanlygy baradaky

çaklamalar 1943-nji ýylda Gumdag şäherinden 7 kilometr uzaklykda piliň

kelle süňki tapylandan soň ilkinji gezek öňe sürlüpdi. Bu tapyndy

Sankt-Peterburgyň Zoologiýa institutynyň muzeýinde saklanylýar. Häzirki

eksponaty bolsa birnäçe ýyl mundan öň Çeleken ýarym adasynyň

demirgazyk-günbatar kenaryndan A.Nigarowyň ýolbaşçylygyndaky ekspedisiýa

tapdy.

Restowratorlar seýrek duş gelýän tapyndynyň umumy shemasynyň

gurluşy esasynda ýetmedik ýerlerini emeli materiallar bilen täzeden

dikeltdiler. Olar öz işlerinde Sankt-Peterburgyň Zoologiýa institutynyň

muzeýiniň hünärmenleriniň iberen fotosuratlaryna hem salgylandylar.

Sebabi bar bolan morfologiki maglumalara laýyklykda bu iki tapyndy

biri-birine meňzeş. Tapyndynyň durkuny täzelemek we abatlamak işlerine

Magtymguly adyndaky Türkmen döwlet uniwersitetiniň mugallymy,

geologiýa-mineralogik ylymlarynyň kandidaty A.Buşmakin ýolbaşçylyk etdi.

Seýrek duş gelýän paleontologik tapynda seredeniňde bu haýwanlaryň

nahili äpet bolanlygyny göz öňüne getirip bolýar. Saklanyp galan kelle

süňküniň uzynlygy -110 sm, ini bolsa -90 sm barabardyr. Bu tapyndyda

piliň gowy saklanyp galan ýokarky azy dişlerini hem görüp bolýar.

Gadym döwürlerde ýurduň çäklerinde pilleriň üç görnüşi ýaşapdyr.

Bu haýwanlar äpet bolup, olaryň göwresi kelte bolsa-da boýy 4,5 metre

ýetipdir. Pilleriň gyýaklary uzyn we göni bolupdyr.

Täze eksponat muzeýiň etnografiýa we ülkäni öwreniş bölüminiň

„Ýerde ýaşaýşyň döreýşi“ bölüminde ýakyn wagtda öz ýerini tapar. Bu

ekspozisiýada Zeýit suw howdanynyň gurluşygyndan tapylan aşaky eňek

süňküniň dişi we Çelekende tapylan dişli äňiň bölegi hem bar.

Çeşme: www.ehabar.com

We meni geň galdyran bir sorag bar.Daşoguz gideniňde Derwezede bir çükür bar şol çükür hakykam şu suratdaky ýalymy? Siz bilen paýlaşaýyn diýdim suratyny.