Diyalekt tapawudy
Salam agzalar.
Bu blogymyzda Türkmenistanda ulanylyan diyalektler hakynda gurleshelin.
Her welayatyn hatta her shaherin bir birinden tapawutly diyalektleri bar.Bu diyalektler barada bilyan zatlarynyz yazyp bilersiniz.
Bu blogyn maksady:Türkmenistanda ulanylyan diyalektleri ogrenmek ve hormat goymak.
Diyalektler bilen baglanyşykly bilyan zatlarynyzy bloga yazmaginizi hayysh edyan.
Arşivin durumu
● Tam metin
◐ 130 yorum korunmuş · kopyada 44 belirtilmiş
Yayımlandığı site: tmolympiad.org · Kaynak: Web Archive kopyası — tmolympiad.org, 5 Aralık 2019 · Orijinal sayfayı gör ↗
Yorumlar 130
yalnishlik bilen chekide diyip yazipdirin.Dogrysy çekize.
bolyada ozum aydayaryn
Baynycdaky- sallancakdaky
titini -cagany
telpet -uwre
Salancakdaky cagany uwre:))))
Mahrisha, ol sozlem turkmenchemi ya?
Olar nohurlylaryn sozleri
men gowy goryan sozlerimi yatda saklajak bolyaryn:))) yene bir iki sanysy bular Lebap tarapda ulanylyar oydyan
Kadin gelyar = soygilin gelyar
Beche - caga
Beçe köne türkmen dilinde "oglan" diýmek diýipdiler maňa Baýramalyda.
---------------------------------------------------------
Magtymguly, pendiň illere söýle,
Öz halyň niçikdir bir pikir eýle
hawa beche sozi sheylerak bolmali..
welin shu kadin sozi meni oylandiryar:)
mahrisha yalnishyan bolaymasa.. turklerin ysy bar ol sozde:)
Eý Gadyr aga, ol "kadin" dälhoow!
Bärde "kÄdi" söz :D "Kädi" diýip her hili aýal-gyzlar üçin ulanýamyşlar...
---------------------------------------------------------
Magtymguly, pendiň illere söýle,
Öz halyň niçikdir bir pikir eýle
hehe:) Hawa shol kadi sozi ulanilyar welin ol moda soz bolaymasa..:)
Ha-ha, Bayram yazypdyr ashakda, senem kamahal yalnyshyan-da onda :)
"Elinden we dilinden beýleki ynsanlara zeper gelmeýän kämil ynsan bolmak dilegi bilen!"
ay mena shony gyzyn diyenni eshidipdim anyrdan oglan gelyadi hana kadim gelyar diyip aydypdy
Dogry Bizin yanlarymyzda oz soyguline kadi diyyarler . Ol yerde hic hili gyz oglan tapawut yok .Meselem men joralarymy kadi diymeyandigini su yerde owrwendim ,Yenede biz kakamyza aba we hayyr meyli eke asna hesdek yaly sozler kan ulanyarys.
biza yekeje soz: "dade" diyyas boldy.
bah, tekeler "kaka" diyyar welin, uly obada 3-5 sany "dade" diyyan mashgalalaram bar-how, sholaryn biri hem biz, ya bizinem aslymyz Balkanlymyka-ray :))
"Elinden we dilinden beýleki ynsanlara zeper gelmeýän kämil ynsan bolmak dilegi bilen!"
Menem teke yöne men kaka tarapym hemmesi dade diyyar. Yöne men kaka diyyan....
in bay diyalekt bizinki bolaymasa
dade nane sübüürgüc galam ejeke ve herhili bashi yagliklilara dayza diyerler.yashy yash bolsada beyleki velayatlarda geng gorulyar. okora jam köpçek yali sozler bashka yerde yok.
Pattyk şyppyk manysynda
men dine kaka sozune diydim. Elbetde beylekileri sanasan gaty kop gardash.
gardash ha tuveleme shapka chikaryan
mena kepka goremok :D
herhalde demi gardahs demekle
Men ablan bolamokda jigin bolyan (ballyn :D)
charcoowden bir dostum gelipdi. Men ona yor KADI almana gidelile diydim. Ol bolsa yuzume birhiljek seretdi. Oglan mollarak-da. NAme boldy diyip sorasam. Ol
-kadini name etjek diydi. Menem
-iyjek, diydim. Son name uchin beyle seredenini ogrendimlay. KADI gyz diymek ekeni....
eeeeeeeeeee yashuly gyz diymek dal how, soygili diymek how:) dine gyz diymek diyip dursynyzla:))) oglanada diyilyar kadi diyilip:(
Olam bolup biler. Name üçin kadi diyyaleray...
yashuly gyz diymek dal how, soygili diymek how:)
Diňe söýgili diýmegem däl. "Kädi" diýip nemeräk gyzlara-da aýdylýa, ho jytdy gyzlar bara pula durýan.
Şoň üçin kän bir ulanarlyk sözä däl...
---------------------------------------------------------
Häkim bolsaň, halky Gün kibi çoýgul,
Akarda suw, ýa öserde ýel bolgul!
Tejribe bar öydyan Bayram aga
Tejribe bar
PS "Aga" bölegi aýyraýsana, ýasama gürleşmäli
---------------------------------------------------------
Häkim bolsaň, halky Gün kibi çoýgul,
Akarda suw, ýa öserde ýel bolgul!
OOO sen-a onardyney bayram AGA.
Ol sözi yazmana öwrenşipdirin, kawagt gyzlara-da aga diyayyan. Onsanam nadip yasama bolyaray, gaty görmeşek yok diyipdig-a
Gaty göremokla, janyň sag bolsun!
---------------------------------------------------------
Häkim bolsaň, halky Gün kibi çoýgul,
Akarda suw, ýa öserde ýel bolgul!
hakykatdanam şeylemay??
kadi diyilyan gyzlar şolarmy?son birden yalnyşaymaly:)
......................edebi edepsizden öwren.......................
birinji gezek eshittim
biz de lyanga diyarler.. gyzlara
wahahhaa..
bizde gyzlara dal-de.. ejelplere diyilyar ol söz.
natdinay muny??
we sen aşgabatda yaşayan bolsan.. name üçin özüne nebitdagly diyyan.. düşünip bilemok.
_________________________________________
o name diymegay? mena birinji gezek eshityan...
eşitmanin gowy..
hapa söz .. erbet söz.
küntilere diyilyar.
_________________________________________
Tüweleme dost, açyk-açyk yazyaney.
Ashgabatta okadym liseyi o kadar aslen nebitdagli
eyy sen utananokmy shol sozi yazmana?
birden biri Balkana gelip bir gyzy gorup hana "shol sozi" aytsa nahili bolar? masgara!!!
birinji gezek eshittim
biz de lyanga diyarler.. yaman yoldaky gyzlara
GURBOKKO diyyanlerem bar eken...
---
DON'T WORRY, BE ZORRY!
Prezident Buşa ýazylan hat.
“Hormatly jenap Buş! Usame Bin Laden meniň gaýynenemlerde ýaşaýar. Men hem olar bilen uruş alyp barýaryn. Maňa howadan hüjüm etmek arkaly kömek bermegiňiz haýyş edýärin…”
hihi super, yöne diyalekt bilen name baglanşygy bar şony çözüp bilmedim???
men balkanlylaryn HİY-WİY O NADADİ? diyen sozleri gowy goryan yone diyip bilemok alısamadım daha:)
sen türkmençe öwrenaymeli ekenin.. balkan diyalektini name etjek.. :)
_________________________________________
men turkmence ozume geregini bilyan yone basgalarynkyda gyzyklanyan namede bolanda sowmeyanlerini bileryaly :):)
balkanlarda hasam kop gawy,gawyrdak,tawyk yaly sozlerı prıkol.bır balkanly kursdashymdan owrendım
bilegi yogyn birini yykar, bilimi bolan mununi
teke dialekti, in arassa turkmen dili diyip dushunyan. sebabi aslynda biz nane diymeli dal -eje diymeli, bar yokbal,gawy,pattyk diyip gurleyas, yone olar yalnysh, men dogrymy aytsam ashgabada baramda hakyky turkmenche gurleshyanleri eshtyan. nebitdagly ahme\dik sen name sowunc sozleri yazyp gowy zat yazdym diyip pikir edyanmi???? gyzlar hakda, bizdede nebitdagdan oglanlara diyilyan sozler kan...
men asgabatda bir taksi mundim joram bilen, olam eyyam balkanlydygymyzy tanady we prikol tutup bashlady,shypbyk, hawa gawymy??? hiiiiii? diyip yol boyy ish boldy??? sheylerak bolanda erbet bolyar, ,,, yogsam men yomut dialektindede gurlamok..
teke dialekti, in arassa turkmen dili diyip dushunyan.
Sen terminleri yalnysh ulanyan menin pikirimche, turkmen dili yekeje, yagny arassa turkmen
dili, kirlije turkmen dili, ortacha turkmen dili yaly zatlary mena eshitmedim, shu gunki kitap diline in yakin dil teke dialekti diyjek bolan bolsan, onda sen mamla, yone bu onun
beyleki dialektlerden 1 adim ondedigini gorkezenok...Ashgabat'da yashayanlaryn kopusi teke,
ol yerem paytagt, 20-nji asyrda Turkmen dilinin gramatiki duzgunlerini duzenlerem paytagt'da gurleshilyan shekile uns berendirler...Meselem shu vagtky modern Turkche sheyle, Turkiye dovleti gurulayan vagty Ataturk'in zadyn ulanan sozlerinin belki 15-20%'ini shu
vagtky turklerin kopusi bilyanem daldir, shonda-da shu vagtky haly bilen Istanbul turkchesi
gurleshilyar oficialniy yerlerde/yignaklarda...
Telpekler (1 kisiden 1 sany)
Bu komment ucinteke dialekti, in arassa turkmen dili diyip dushunyan.
O name uchin sen beyle dushunyan? Shunynda tireparazlygyn ysy bar. Namesi arassamysh beylekilerden? Name, ya Magtymguly teke bolupdyrmy? Seydi? Zelili?
Ya Gurbannazar Ezizin teke bolanlygy sebapli ol arassamy? Arassa diyip nama dushunyanine men hayran. Sen TWde teke dialektine yakyn sozleri kop eshiden bolsan, bu hich manyny berenok!
sebabi aslynda biz nane diymeli dal -eje diymeli
Sebabin shu bolsa, onda bula gulkunch. No comment.
Onsonam, name uchin "nane" diymeli dal? Onda gelin ejelere "X1" diyelin mundan sonra? Shol takyk bolar, indekslap goyayaly :D
Yo, men bir zada dushunemok, "eje" sozunin taryhy nacherak? 12-13 asyrda shu yerlerden giden Osmanlylarda beyle soz yok, gazakda, ozbekde, azeride yok, taryhy nache yildir oydyan? 1-2 asyr? Gaty gitse 4 asyr...
Diyjek bolsan, "ene" diymeli! "Ene" sozi in gadymy we taryhy soz. (Men arsary dialektinde kabir sozleri entagem ulanyan, ejeme "ene" diyyan ;) )
Ya-da "kaka" sozi? Kop dilde "kaka" "bok" diymegi anladya, meselem, ruscha, turkche we sh. m. Bashga HICH turki dilde hem yok soz, dine teke dialektinde bar ekeni diyip shony ulanmalymy?!
"Dade", esasanam "ata" hakyky gadymy, taryhy sozler, kop turki dilde bar. Men oz kakama "ata" diyyan, arsary dialektinde sheyle. "Aba", "dade" we sh. m. hem dushunyan.
Men barde "ejeden" "nane" gowy diyjek bolamok. Yone tersine aydyanlara tekiz dushunemok. Sebabi ol yerliksiz tireparazlyk! Eje-kaka "sonky" moda, islan diyibersin, menin gozumde dine "ene-ata" bar.
Teke dialektinem in arassa hasaplamok. Gel bir tiranin dialektini kabul etmeli bolsa, goklenlerinkini kabul etmage tayin. Sebabi hem Magtymguly. Turkmen dilinin rewolyusiyasyny gechiren adam, turkmenin Pushkini(Pushkinin rus dilindaki orny agirt)! Magtymgulydan on turkmenlerem parscha ya arabcha goshgy yazyar ekeni. Azadyny okap gorun, dushuner yaly dal originalynda. Yogsam Magtymgulynyn atasy shol!
---------------------------------------------------------
Häkim bolsaň, halky Gün kibi çoýgul,
Akarda suw, ýa öserde ýel bolgul!
"Teke dialektinem in arassa hasaplamok. Gel bir tiranin dialektini kabul etmeli bolsa, goklenlerinkini kabul etmage tayin. Sebabi hem Magtymguly."
Menin dushunshime gora diymek sizin pikirinizche goklenlerin dili arassa turkmen dilida haa?
Meň üçin arassasy, hapasy ýok. Men Mergeniň şol aýdyşyna razy. Diliňem arassasy, hapasy bormy?!
Başga dilden gelen söz sanyna görä aýdaýmasaň, dialektler DEŇ!
Ýöne eger biri yzymdan tüpeň diräp, "saýla haýsy dialektde gürlesin hemme türkmenler" diýäýse, "Magtymguly ýaly" diýjek. Magtymguly bolsa, gökleň bolupdyr!
PS Beý diýsem, gökleňleri beýlekilerden beýik, ýa beýlekileri gökleňlerden pes göremok!
---------------------------------------------------------
Häkim bolsaň, halky Gün kibi çoýgul,
Akarda suw, ýa öserde ýel bolgul!
Menem arassa hapa diyip saylap oturamok, yone nahili aytjagymy bilman arassa diyaydim.
Diymek menin dialektimi saylajakda, dushnikli!!! :)
Seňkimi? :D Onda telpek zat ýokmy AZYNDAN? :)
---------------------------------------------------------
Häkim bolsaň, halky Gün kibi çoýgul,
Akarda suw, ýa öserde ýel bolgul!
Telpekler (1 kisiden 1 sany)
Bu komment ucinanada telpek geydirdim :) Nesip etsin!
howwa meninki shol! :D
goşulyan..
"nane" sözünin köp nebitdagly (gadyryny,) manysyny bilenok..
olar.. "nyanka", "dyadya" yaly orslardan alynmadyr öydyar.
kabirleri hem... "mam", "pap" diyip yörler.
aslynda bolsa.. "nane" hakyky türki sözi "nine" türkçedaki yaly kökden gelyar.
"dade" hem türki söz "dede" kökden gelyar.
_________________________________________
Onsonam, hazirki resmi turkmen dilinde her dialektdenem elementler bar. Eger dil owreniji bolmasan, bilmek kyn. Yone bizin dilimizin resmi gornushini duzen rus alymy turkmenin hemme iri tirelerinin arasynda bolup goren. Teke dialektinin goshulmalary alnypdyr, sebabi Ashgabat bolaymasa(-yar)
---------------------------------------------------------
Häkim bolsaň, halky Gün kibi çoýgul,
Akarda suw, ýa öserde ýel bolgul!
arassa dil diyip belki içine daşardan garyşmadyk, turkmenin hakyky dili diyjek bolyaniz mi??
beyle bolsa onda tekelerin dal arsarylaryn dili has gadymdan gelya..
"Welosiped"e
Marylylar "Wilsapit" :-)
Ahallylar "Tigir" :-)
diyyar.
Bashga welayatlarynkyny bilemok...
---
DON'T WORRY, BE ZORRY!