Esger ogluma hat-2

Körpe, gowumy ýagdaýlaryň?

Bu haty öňki hatyma jogabyňam gelmänkä ýazmaga oturdym. Geçen gezekki haty okap, „Näme kakam garrap ýörmikä? Hatyny gaty naýynjar gytarypdyr-la” diýäýmesin diýip, pikir etdim. Dogrusy, beýle pikir edesiňem ýok-la. Ýöne „naýynjar” diýseňem, „garry göwün” diýseňem, hakyň bar.
Şu günler näme üçindir köp düýşüme girýärsiň. Belki Ýeňiş gününiň ýetip gelenindendir?! Uruşda şehit bolan ýakynlarymyzy her doga-dilegde ýatlamaga çalyşýan. Olar bizden şeýle bir uzakda, hatda kakaňam olary görmedi. Men dünýä inemde olardan „öldi” haty gelenine 10 ýyldanam köp wagt geçipdir. Diňe saralanja suratlary bar. Edil siz ýaly esger eşiginde, ýörite ýylgyryp surata düşüpdirler. Sizden tapawutlary uly däl. Diňe aýralygyň sarylygy ýüzlerini, tutuş suraty tutupdyr... Olar „Inşalla, gaýdyp geleris” diýip gidipdirler... Hernä yzlary ýitmedi. Ojaklaryny saklan gelinleriniň gujaklarynda bäbekleri bar eken. Olardanam ogul, agtyk... nesilleri dowam edip gidip otyr. Emma „geleris” diýip gidenleriň arasynda öýlenip ýetişmediklerem bolupdyr...
Ine, şol merdanalaryň hormatyna, merdanalaryň ogullary bolup, siz Ýeňiş güni nyzama duransyňyz. Siz diňe biziň ogullarymyz dälsiňiz, şol merdanalaryňam ogullarysyňyz. Damaryňyzdaky ganda olaryňam paýy bardyr. Bedenizdäki janda olaryň ahmyrly ýolunan ömürleriniň dowamy bardyr. Çünki olar size meňzeýän ekenler, sizem olara. Olaram Watan ogullary, sizem. Edil siz ýaly öýlerini küýsän, edil siz ýaly kakalaryndan – öýlerinden geljek hata garaşan esgerler ekenler. Edil siziňki ýaly, olaryňam ýüzüne ýaşaýşyň, ýaşamagyň süýjüligi nur bolup çaýylandyr. Bir-birlerine goltgy berendirler, bir-birlerine kömege ýetişendirler...
Ataň pahyryň uruşdan sag-aman gelen obadaşymyz hakynda beren gürrüňi düýn aýdylan ýaly ýadymdan çykanok. Ony senem eşit. Ol saňa häzir esger üçin esgeriň, obadaş üçin obadaşyň, garyndaş üçin garyndaşyň nämedigini düşündirer. Gullukdan geleňsoň oňa sen başgaça, öz ogluň gulluk edip ýörkä hasam başgaça düşünersiň. Ýogsa uly bir zadam ýok onda.
Uruşda galan agamyzy uruşdan gaýdyp gelen obadaşymyz öz eli bilen jaýlan eken. Ine, şol obadaşymyz uruş sowulýança „Men pylan janyň wepat bolanyny, ony öz elim bilen jaýlanymy nädip aýdarkam?” diýip, aladada edipdir. „Yzyndan barjak „öldi” hata olar ynanmazlar. Men oňa diri şaýat bolaryn. Yzyma dolanmak nesibämde bar bolsa” diýer eken.
Obadaşymyz ölmändir, sag-aman obasyna dolanmak nesibesinde bar eken. Indem biziň öýmüze tarap aýagy ädilmeýärmiş. Biziňkileň bu ajy habary nähili garşylajakdygyny göz öňüne getiripmi, ýa dostunyň ýok, özüniň diridigine çydamanmy, Aşgabadyň wokzalyndan oba tarap gaýdyp bilmän kän oturypdyr. Emma etjek alajy ýok, ahyry oba gelipdir. Öýlerine barman biziň köçämize düşüpdir. Her iki öýi geçip, ýoluň gyrasyna çökenini özi bilmän, kösene-kösene gelipdir. Öýmüze gelibem dili tutulypdyr. Biziňkiler ilki oňa agamyzdyr öýdüpdirler. Soň tanapdyrlar. O welin, gepläp bilmän ýuwdunyp durupdyr. Suw içiripdirler, çaý beripdirler, bolanja çöreklerini paýlaşypdyrlar. Onuň welin diňe kä wagt gözünden iki damja ýaş syrygyp durupdyr. Ahyry öýüň ýaşulysy ýagdaýyň eýgilik däldigini aňyp, agamyz hakyndaky „öldi” haty getirdipdir. Ony ýaňky obadaşymyza görkezipdir. Ol şonda başyny atypdyr, dili açylypdyr. „Öz elim bilen jaýladym” diýip bilipdir. Soňam, ýat illerde aglap bilmediklerini aglap-aglap içini boşadypdyr...
Ine, oglum, esger esgeri nähili gowy görýär! Bu mysallar, uruş günleriniň ýatlamalary bize parahat günümiziň sapagydyr. Arassa asmanymyzyň, şadyýan günlerimiziň gymmatyny ölçeýän gural mysalydyr. Sen bu guraly ulanmagy häzirden öwrenmelisiň, ogul!
Ýeňiş baýramyňyz gutly bolsun! Uruşda galan agamyz görmedik ýeňişini seniň gözleriň bilen görýän bolsa bildiňmi? Bu güni sen adaty günler ýaly garşylap bilmeýändigiň şondan dälmidir!