Mugallymlar –jemgiýeti “öndürmekde”-uly jogapkärçiligi bar (I)

Essalamaleýkum gadyrly teswirdeşler, biler bolsaňyz ene-ata we mugallym kärli adamlar-jemgiýetiň adamlaryny durmuşa çykarýan kişilerdir. Häzirki ýagdaýda-da,şeýle durmuş nähili agyr bolsada, döwür agyr bolany üçin, mugallym halky öziniň sosiýal problemasyny okuwçylarynyň bilimsizligi bilen çözmeli däl, iň agyr jenaýat haçanda mugallym halky öz durmuşyny gowlandyrjak bolup, okuwçylarynyň bilimlisizliginden peýdalanyp, elini okuwçynyň jübüsüne eline sokýanlygyndadyr, sebäbi şol okuwçylar islesek islemesek, jemagatda bir orun eýäläp durýar. Bärde hünärleri sanap ýörmäge, islegim ýök, ýöne şol bet päl mugallymyň iň ýakyn hossarlary ýa-da garyndaşlary şol okuwçysysnyň elinde çörek iýjegine 100% gözüm ýetýär. Mugallymyň aýlygyny az bersinler köp bersinler, ýa вообще bermesinler, okuwçynyň bilimsizliginden yrsgal ýasamak öz boýnuňdanam we halkyň boýnundanam ýüp asyp dardan çekmek. Ya şol kärde 8-ini düzüw etmeli, ýada вообще işlemeli däl.

Bu barada Muhammet Gazaly „Ylym barada kitap“ diýen kitapda köp delliler getirilýär.

Mugallym bolmak üçin 8- принцип bar eken:

1-nji wezipe:Ol mugallymçylygyň edeplerini, şägirtlere mähribanlygy sakalamalydyr we olara öz çagalary ýaly garamalydyr.Dowzahyň odundan goramak dünýaniň odundan goramakdan has möhümdür.bu sebäpden mugallymyň haky ata-enäň hakyndan beýikdir(dowamyny özin okaň)

2-nji wezipe:Ylym öwretmekden hak talap etmeli däldir. Mugallym bu işde talypdan minnetdarlyk hantama bolmaly däldir, eýsem Taňrynyň razylygyny gazanmak,oňa ýakynlyk tapmak bolmalydyr.Ol öziniň bu işini talyplara ýagşylyk edýän hökümünde görmän, belki olar üçin sogap diýip bilmelidirler

3-nji wezipe:-mugallymçylyk käriniň inçe hususyýetleriniň biri-de talyby ýaramaz ahlaklaryň täsirine düşmekden saklamalydyr.Mugallym bu wezipäni gödeklik bilen dälde, eýsem mylaýymlyk bilen berjay etmelidir.Çünki gödeklik bilen hereket etmek haýa perdesini ýyrtar, talypda mugallyma gaýtawul bermek duýgusyny döredýär, hötjetlik oýarýar

Bu aýdylan sözler baryp ha 1090-njy ýyllarda aýdylan sözler,şu gün dörän sözler däl. Bet päl eli egri mugallymlaryň bu şozlerden beýik bolmajagy sözleriň özleri aýdyp dur. Galan dört wezipelerini indiki mowzukda dowam ederindä. Okanynyž üçin Size minnetdar.