Iñ ýagshy gylyklar

Minnetdar.

bee dogry yone on mena dilegcini sylamak diyip zat eshitmandim sagja bol

Allah razy bolsun!

Allah hemmamizden razy bolsun, bendesi bn den bolmasym
yazanyn ucin minnetdar!!!

Yuska dost gowy mowzuk achypsyn. Menem 2-3 sany hadys goyasym geldi.
 
Pygamberimiz (s.a.w.) aydan ekenler:
 
Men ýagşy gylyklary kämil öwretmäge iberildim.
 
(Elmuwette, 264 sah.)
 
Pygamberleriň her biri gözel ahlak üçin iberilen bolsa-da, biziň pygamberimiz şony tamam we kämil öwretmek üçin iberilendir. Resulhuda hakynda Kuran Kerim surayy Nun 4-nji aýatda: “Elbetde sen ahlagyň iň belent mertebesindesiň” diýip habar berýär. Resulullah muşakgatlara sabyr ediji, özüne ezýet-azar berijileriň günäsini bagyşlaýjy, rehim we şefgatly, hemmelere mylaýym garardy, hiç kimiň raýyny ýykmajak bolardy. Mesjide gelýän aýallaryň çagalylary çagasyny bir ýerde goýup namaza uýardylar. Resulullah şol hakda: “uzynrak okaýyn diýip namaza duramda yzdan çagalaryň aglaýan sesleri eşidilýärdi, onsoň enelere biynjalyk bolmasyn diýip namazy ýeňilräk okamaga çalyşýan” diýenligi rowaýat edilýär. Rehim-şefgat hem-de halk hataryna ähmiýet berýänligine şu gylygy hem mysal bolsa gerek. Emma onuň gylygy, işi we adaty hakynda mugtabar alymlar köp kitaplar ýazanlar.

sagja bol, minnetdar

Gowy kitap shol okadym shony

Pygamber a.s. sheyle nesihat beren:
 
Bu ummat üç zatdan halas bolmady: hasat (görüplik), betgümanlyk, şumlanmak, ägäh boluň! Şu zatlardan gutulmagyň ýollaryny size öwredeyinmi? Bet güman bolsaňyz hakykat derejesine ýetirmäň (çyna aýlandyryp eserini görkezmäň). Hasat (görüplik) kylsaňyz, şoňa bina edip sözüňiz we hereketiňiz bilen bir zat etmäň. Şumlansaňyz (yrym etseňiz) Allah tagalaga töwekkel kylyp (ýapyşyp), etjek işiňizi bökdemän dowam ediň!..
Hasat, bir kişide bolup, bozuklyk tarapyna hereket etmän, içiňden dünýewi ýa uhrawy nygmatlarynyň bir adamdan aýrylyp gitmegini arzuw etmekdir. Eger birinden nygmatyň gitmegini arzuw etmän, beki şonuň özünde-de bolmagyny arzuw etse, muňa “gybta” diýiler. Bu dürs, belki din işlerinde bolsa sogaplydyr. Ahlak alymlary “hasady” şu böleklere bölenler:
1)Özi üçin hiç bir peýdasy ýoklugyny bilip durup bir nygmatyň bir kişiden gitmegini dilemek;
2)Şol nygmat bir kişiden aýrylyp öz goluna düşmegini arzuw etmek;
3)Özünde bolmagy mümkin bolmadyk bir nygmatyň başgalardan hem aýrylyp özi bilen deňleşmegini islemek;
4)Şol nygmatyň başgalardan aýrylmagyny rowa görmän, şonuň özünde-de bolmagyny islemek.
Şularyň iň birinjisi iň gabahatdyr. Ikinjisi muňa görä, üçünjisi ikinjä görä ýeňilräkdir. Dördünjisi bolsa “gybta” adynda bolup, ýaramaz gylyklardan sanalýan däldir. Hasat, betgümanlyk, ýamana ýormak musulmanlar üçin dogry zat däldir. Resulhuda bularyň günäsinden gutulmagyň ýollaryny şu hadysda öwretdi. Şonuň üçin bu hadys örän ähmiýetlidir. Birnäçe günlerde we birnäçe aýlarda ýada baýguş gygyrdy ýaly zatlar bilen şumlanyp, gitjek ýoluňdan, etjek işiňden bökdenmek yslam dininde günäkärlikdir. Emma bir zady ýagşa ýormak (tefä`ül)da zelel ýokdur. Hemmesiniň seresi Allaha tabşyryp iş tutmakdyr.

 

Yene bir hadysda hoshgylyk barada pygamber a.s. sheyle diyen:
 
Ýagşylyk hoşgylykly bolmakdyr. Günä bolsa, göwnüň iňkisine (wyždanyň galagoplugyna) hem-de ynsaply, ýagşy kişilere duýdurmanyňy gowy görýän zatlaryňdyr we şoňa sebapgär zatlardyr.
(Sahyh Muslim, 2j., 277 sah.)
 
Hoş ahlagyň ýagşylyk hem-de diniň esasy bir bölegidigine şübhe ýok. Kuran Kerimde we hadyslarda iň köp ýatlanýan zat hoşgylyga degişli sözlerdir. Gözel ahlak hakyndaky özbaşdak aýatlar, ýa aýatlaryň içindäki jümleler, namaz, roza, zekat, haj hakyndaky bolan aýatlardan köpräk ekenligi mälim, hadyslarda-da şeýledir. Dünýäde bolan ynsanlar we jemgyýetler gözel gylyk sebäpli ýokary göterilýärler we bozuk häsiýet sebäbine pese düşüp gidýärler. Kuran Kerim, Isra surasy 17-nji aýat: „Bir şäher halkyny heläk etmekçi bolsak, ýagny özleriniň bozuklygy heläket çukurynyň gyrasyna getirip goýsa, döwletli kişilerine pygamberler arkaly bu hususda duýduryş berýäris, ýagny etagat etmäge we düzelmäge çagyrýarys. Emma bu adamlar bozuklyga adat edenlikleri sebäbine biziň emrimizi tutmaýarlar, şondan soň biz olary heläk edýäris“ mazmunyndadyr. Ahlagy düzetmek üçin ilki „pazylat“ bilen „rezalat“ (bozuklyg)y tanamak, pazylata eýe bolmak, rezalatdan gaça durmak ýollaryny öwrenmek lazym. Emma yslam dünýäsi başdaky şan-şöhratyny ýitirenden soň, hakyky alymlar sap bolup, olaryň orunlary näähil halyflara miras bolup galandan soň, başga dünýewi we uhrawy ylymlar bilen birlikde ahlak ylmy hem ygtybardan düşdi. Özi däl, hatda nyşanasy hem galmady. Şonlukda bütin yslam ähline betgylyklyk höküm sürüp başlady. Ahlak düzüwligi ummatlaryň bagt-sagadatyna, bozuklygy bolsa betbagtlyk we şakawatyna sebäpgärligine dykgat edilse, resulullahyň: „ýagşylyk – hoşgylykly bolmakdyr“ diýen sözüniň syry aňlaşylsa gerek.

aslynda seredende bu yagshy gylyklar gaty prostoy we ansat gorunyar, emma dash towerege seredilse, bu yagshy gylyklar sanaglyja adamlarda goruner gynansakda. Hemmamize bu yagshy gylyklary edinmane nesip etsin ensh 🙂

aslynda seredende bu yagshy gylyklar gaty prostoy we ansat gorunyar, emma dash towerege seredilse, bu yagshy gylyklar sanaglyja adamlarda goruner gynansakda. Hemmamize bu yagshy gylyklary edinmane nesip etsin ensh 🙂

$u gylyklary bizden soñky nesillerem, yagny Altyn Asyryñ cagalaram bir öwrenäysedi!

Dr.Gregoria wahh näsini aýdýañ . . . :-)

Maglumat ù/n rahmat Alla birdir bizem oñ ýerdäki bendesidiris.

sagjabolun gowja

selbysha:
aslynda seredende bu yagshy gylyklar gaty prostoy we ansat gorunyar, emma dash towerege seredilse, bu yagshy gylyklar sanaglyja adamlarda goruner gynansakda. Hemmamize bu yagshy gylyklary edinmane nesip etsin ensh🙂

Gaty manyly sozler, Sagbol...

boljak boljak... ++