12-nji bap: Uruş. Kesearkaç, Mämmet Seýidow
URUŞ
Il arasynda käbir hadysalar, käbir wakalar bolýar. Olar adamlaryň aňynda jaýdar ornaşýar-da, soňabaka anyk wagty aňlatmak üçin hyzmat edýän senä öwrülýär. Dorbedewiň Eýrana berilmegem şolar ýaly wakalaryň biri boldy. Ol diňe Ýandakly obasynda däl-de, bütin Kesearkaçda şeýle boldy. Adamlar şo ýylyň özünde “Dorbedewiň Eýrana berilmezinden pylança wagt öň, berleninden pylança, wagt soň” diýip, wagty kesgitläp ugradylar. Bu hem Dorbedewiň Eýrana berlen wagtyndan üç aý geçensoň bolupdy.
Şol belli wakadan soň eset, sünbüle aýy geçip, mizan ortadan agypdy. Şu ýerde ýene bir zady anyklalyň. Siziň: “Näme üçin hemişe şemsi aý toparlaryna ýüzlenýärsiňiz?” diýip sorag bermegiňiz mümkin. Kesearkaçda şol mahallar kamary aý toparlary ýörginlidi. Ýöne biziň şemsi aý toparlaryna ýüzlenmegimiziň öz sebäpleri bar. Bu aý toparlary kamary aý toparlary ýaly ýylda 10-11 gün öňe süýşüp duranok, pasyllar belli wagtynda gelýärler. Bu bolsa wagty has takyk göz öňüne getirmek üçin amatly. <span class="Apple-tab-span" style="white-spaceblumre">
Mizan aýy ortadan agyp, meýdanyň agy-gögi ýygnalypdy. Gök otlary, baglaryň ýapraklaryny sowuk urmadygam bolsa, howa çigräpdi. Şol çigrek ir bilen hasam duýdurýardy. Gapyny açanyňdan haff edip ýüzüňe urýan sowujak howa endamyňy tikenekledýärdi. Egniňe don ýa çäkmen atman daş çykasyň gelenokdy. Ertirlerine gara öýleriň tüýnüginden syçanyň guýrugy ýalyjak mawy tüsse zogdurylyp çykýardy. Öýlerde ýakylýan otlaryň mähri artypdy. Şol günleriň birinde “Uruş turdy, uruş!” diýen şum habar gök gümmürdän ýaly bolup ýaňlandy. “Eýran Kesearkaja uruş yglan edenmiş. Ryzaguly han üç müň atly bilen Maşatdan çykjakmyş. Şahrudyň häkimi Nowruzaly hanyň iki müň atlysam oňa goşulanmyş” diýen habar ýyldyrym çaltlygynda ýaýrap, adamlary aýak üstüne galdyrdy. Bu habar diňe şu etrapyň obalaryny däl, Bamydan Änewe çenli, Kesearkajyň etegindäki, dag jülgelerindäki, gum içindäki obalarynam örüzdi. Bütin Kesearkaç atgarynjalaryň gorjalan hinine dönüpdi. Adam bary öýjügine taýak sokulan arylar ýaly ondan-oňa at salýardylar, bulutly günüň serçeleri ýaly kowçum-kowçum toplanýardylar. Hemmeleriň gürrüňi uruş hakda, türkmen ýigitleriniň batyrlygy, gahrymanlygy, gaýduwsyzlygy hakdady.
Kesearkaç romanynyň dowamyny okasyňyz gelýärmi?
Hawa, elbetde! Men internete diňe Mämmet agaň Kesearkaç romanyny okamak üçin girýärin.(100%, 1 adam)
Ýok, gerek däl! Agent-e gireniň has gowy.(0%, 0 adam)
Arşivin durumu
● Tam metin
● 2/2 yorum korunmuş
Yayımlandığı site: ertir.com · Kaynak: Web Archive kopyası — ertir.com, 11 Ekim 2011 · Orijinal sayfayı gör ↗
Yorumlar 2
Geçen urşy gören garrylar, Iner golagyň döwürdeşleri şol urşuň gyzykly wakalaryny, Abaly serdar, Nurahmet serdar ýaly serkerdeleriň bitiren gahrymançylyklaryndan gürrüň berýärdiler. Ol urşy görmedik ýigitler bolsa atalaryndan, agalaryndan eşiden gyzykly hekaýatlaryny ýatlaýardylar. Gaçsa gutulýan, kowsa ýetýän türkmen atlarynyň ýyndamlygy, duşmana salanda telim gez süýnýän jöwher gylyçlaryň ýitiligi taryp edilýärdi.
Ýandakly obasynyň ýaşululary Iner golagyň öýüne üýşüpdiler. Ýaşlardan diňe Ahal çagyrylypdy. Beýleki ýigitlere atyny eýerläp, gylyjyny dakynyp, taýýar bolup durmaklyk tabşyrylypdy. Olar obanyň içinde topar tutup, atlaryny ondan-oňa daraýardylar. Halbike ýaly garry aýallar içlerinden bilen dogalaryny okaýardylar. Belanyň sag-aman sowulmagyny, asla şum habaryň ýalan bolup çykmagyny Taňrydan dileýärdiler. Şonuň üçin hudaýýoluna, Garaşir öwlüýäniň ýoluna kimler bir tamdyr çörek, kimler bir janly aýdýardylar.
Şally baýyň aýaly Ogulnur hudaýýoluna bir işşek, Garaşir öwlüýäniň ýoluna-da bir tamdyr çörek, aýtdy. Bu habary eşiden Şally baý aýalyna azgyryldy.
— Heý, beýle-de bir talhandökerlik bolarmy? Hudaýyň, öwlüýäniň uruş bilen näme dahyly bar?
— Beý diýme, kakasy. Hudaýsyz çöp başy gymyldamaz, toba et.
— Urşy hudaýýoly ýatyrýan bölsa, ilde hudaýýoly aýdýan köpdür. Ol sensizem ýatar. Onsoňam işşek diýip durman janly diýäýeniňde bolmadymy? Janly diýseň tokly berseňem bolup dur, towuk berseňem — diýip ýürekden syzdyryp käýindi.
Şally baýyň husytlygy hakynda şeýle gürrüň edilýärdi. Gazanda et gowrulyp dur. Onuň daşynda gowadaklap ýören Şally baý bir dogramçany alyp agzyna atýar. Çeýneýär. Et güýç berenok, ol bişmändir. Baý bişmedik dogramçany güjüge oklaýmandyr. Şonuň üçinem onuň bu gürrüňlerini Ogulnur geň görüp durmady.
ay sawyer, 13 bolmala bul, duzedeweri.