özüňden ýokarylara garap pikir et, peslere garap şükür et

y b a d a t d a chenden gechmek barada  M u h a m m e d  s. a. w.  a y t d y l a r :
 
Y s l a m dini ýeňil bir din, kimde-kim şu ýeňilliklere razy bolman, artyk ybadatlar etmäge girişse, eziz galarda şu dine garşy göreşde ýeňiler. (özi borç edinen ybadatlaryny ýerine ýetirip bilmän başlar). Din işlerinde, artdyrmak, kemeltmek tarapyna meýil etmän, ortaça we adalat ýoluny ygtyýar ediň! Kämil  y b a d a t  edip bilmeseňiz, şoňa ýakynrak etjek boluň. Az bolsa-da ybadat öwezine sogap boljagyny oýlap begenip, pursat tapyp, meselem: gün dogmaka, günortadan soň, gün gijigensoň az-kem  y b a d a t  edip duruň!
(S a h y h  B u h a r i, 1j. 15 sah.)
Bu hadys şerif kämil suratda ybadat etmekden gaýtarmaýar. Belki çenden geçmäni mynasyp görmeýär. Güýjüň ýetenden artyk etjek bolup özüňi horlamagy halamaýar. Özüniň asly hajatlaryny we maşgalanyň nepakasyny, güzeranyny aýlamak ýolundan uzun gün işlemeli bolýan adamlaryň, parz namazlary azsynyp, köp nepil okamaklary, onuň daşyndan gijeler turup ýüzläp, müňläp zikir aýtmaklary şu hadys mazmunyna görä mynasyp bolmajak ýaly, ol zatlary doly mümkinçiligi bar bolup, janyny çendenaşa gynaman edip biljekler üçin ýagşy işdir. Olar etmelidir. Işleýän bir bölek jemagata ymam bolup, uzyn süreleri goşup namaz okan bir sahaba Resulullah (s.a.w.) gatyrganyp, oňa gysga süreler goşup okamagy we ýadaw adamlara melal getirmezligi buýurdylar. Butlara, aý-güne we ýyldyzlara ybadat edip, hemme bozuk işleri özlerine ýörelge edip ýören araplaryň, tiz bir wagt içinde hakyky musulman bolup, ülpet we mahabbat esasyna bina edilen beýik bir sahabalar jemagatyny gurmaklarynyň hatda bütin dünýäge ylym we medeniýet derslerini bererlik derejesine ýetip bilmekleriniň esasy sebäpleriniň biri hem, olaryň ýumşak ýol tutmaklary we halky özlerine çekmekleri hem-de resulullah tarapyndan: “dini ýeňil görkezip, halky özüňizden çetleşdirmäň, gorkuzmaň” diýen mazmunda aýdan sözleridir. Hakykat halda bu piker dogrudyr. Yslam dini selef asrynda (sahabalar, tabygynlar zamanynda) her kim aňlarlyk derejede sada we şonuň bilen birlikde örän belent mertebededi. Amallar we ybadatlar muşakgatsyz hem ýeňil bolup, ynsanlyk dünýäsine nur saçmakdan ybaratdyr. Sahabalar, tabygynlar dinde resulullah hazratlarynyň eden amallaryndan artdyrmakdan we kemitmekden saklanardylar.

 

Yamanlygy sebapli adamlar tarapyndan tashlanan kishi barada M u h a m m e d a. s. sheyle diyen:
 
Kyýamat gününde Allah tagalanyň huzurynda iň ýowuz orunda boljak kişi dünýäde ýaşan wagtynda ynsanlar onuň ýamanlygyndan gorkup taşlanlar we gatnaşyklaryny kesenler.
(S a h y h   B u h a r i, 7j. 81 sah.)
 
Zalymlara, ogry we haýynlara erkinlik bermek, yza we jepalaryna sowuk ganly bolup durmak, ýagşy adamlara we ejizlere zulum etmekdir. Ýamanyň temmisini wagtynda bermek adalatdyr. Bu hadysda bozuklygyndan gorkup taşlanan kişileri aýdylsa-da, şerinden saklanjak bolup hormatlanýan adamlar hem şu hökümde bolar. Bu hadys: “Dillerinden we galamlaryndan ýada başga jebir-jepalaryndan gorkulmak sebäbinden sylanýanlar we hormatlanýanlar adamlaryň iň erbet hilidir” diýen ybarat bilen hem rowaýat edilen.
Indi, bir kişiniň şerinden çekinip hormatlamak we açyk ýüz bermek dürsmi?.. Alymlar bu sowala: “Dünýewi ýa dini zeleli dep etmek üçin mal sarp etmek dürs. Emma diniňi pida etmek hiç haçan dürs bolmaz. Munuň birinjisi “mydara” (mydar etmek), soňkysy “müdahine” (ýallaklamak, ýalynmak) adynda bolar” diýip jogap berenler. “Müdahine” bolsa haram işdir. Şu kadalary her kimiň bilmegi we öz işleri hakynda şuny esas edip tutmagy lazymdyr.
 

P y g a m b e r i m i z   a.  s.    aydan:
 
Allah tagala siziň suratyňyza we mal-dünyäňize däl, belki ýüregiňize we edýän amallaryňyza bakar.
 
(J a m y g y   T i r m i z i  we  S a h y h  M u s l i m , 2j. 280 sah.)
 
Göwüni saplaman, amaly gowulandyrman, eden işiň her näçe ýagşy bolsun, malyňy her näçe köp sarpla Allah tagala saňa rahmat nazary bilen garamaz we şol amallar barabaryna sogap hem bermez. Onuň rahmat bilen seredýän we sogap berýän zady päkize göwün we yhlas bilen edilýän amallardyr. Eger zekatlar we sadakalary ryýa (il görsün üçin) etmän, berilmeli ýerlere berilse, we lazym amallar, hususan namaz-roza ýaly we beyleki din erkanlaryny ýerine ýetirilse, şonda daş sypatyň her hili hem bolsa Allah tagala rahmat bilen nazar eder. Her halda her işde yhlas gerek, yhlasyň nämedigi hakynda ashakdaky hadysda aýdylar.
 
M u h a m m e d  a.  s.   aytdy:
 
Yhsan – Kur’an Kerimde köp mertebe ýat edilip köp sogaplar wada kylynan haýr-yhsan we ybadatlary göýä Allah tagalany görüp duran ýaly yhlas bilen ýerineýetirmelidir. Çünki sen Allah hezretlerini görmeseň hem Ol seni görýändir.
Ybadat, ýakynlyk niýeti bilen Allah tagalany birlemek we emirlerine boýun sunmak, ejizlik, zarlanmak bilen mynajat etmekden ybaratdyr. Göwün häzir bolmadyk ýagdaýda egilip-galyp durmakda, awtomat we maşynlar ýaly maksatsyz hereketlerde hiç hili netije bolmaz. Ynsanlar ybadat wagtlarynda Allah tagalany görselerdi näderejede yhlas we ygtybar bilen amal etmäge dyrjaşardylar. Görmedik halatlarynda hem edil şonuň ýaly ybadat etmäge borçludyrlar. Çünki Perwerdigär bendäni görüp durandyr we hemme hallaryndan habardardyr. Hadysdan aňlanan netije şu bolup, maksat bolsa bendeleri mümkingadar ryýa we nyfakdan (daşy mü’min içi käfirlikden) saplamakdyr.

Sag bol turkmentalyp...örän gowy

elhamdulillah.....ellerine güller bitsin türkmentalyp dost!! dowamyna garaşyas!!

Allah sizden razy bolsun turkmentalyp