Leave me alone... ok?!
Günbatar ýurtlaryna öýkünip oýnalan gülkünç bir sahna görüpdim. Şonda isleýşi ýaly ýaşamaga rugsat bermeýän we hemişe akyl - terbiýe berjek bolýan ene-atasyndan iren çaga: leave me alone... ok?! diýýär. 😆. Sahna gaty gülkünç we täsirli oýnalypdyr. Sahnanyň edil şol pursady köp wagtlap ýadymdan çykmady.
Şu gün rus bazarynda birine garaşyp durkam bir zat kelläme geldi: Biz Türkmenlerde il-gün näme diýer?.. ýaly köpçülikden çekinmeklik we köpçülige görä pikir edip köpçülik ýaly ýaşamaklyk bar. Ýalňyşmasam diňe Türkmende bar şeýle zat. Onsoň bize nirden geldikä şu düşünje? diýen sorag geldi kellä. Taryha tarap gitdigiňçe il-gün näme diýer?.. düşünjesiniň has ýaýbaň bolandygyny görse bolýar. Näçe taryha gitseň bu düşünje şonça-da ýaýbaňlaşyp barýar.
Onsoň sorag ýüze çykýar. Kimdir biri näme üçin kimdir birileriniň pikrinden çekinýär?
Jogap: Ýalňyş hereket edýänligi üçin!
[Öňki döwürlerde il-gün dogry zady diýýän eken. Türkmenler ýalňyş hereket edýän dogany bolsa - bolmasa, tanşy bolsa - bolmasa ýalňyş edýäň diýip bilipdir. Ol döwür ýalňyş/dogry hemme kişi üçin şol bir ýalňyş/dogry eken. Bir düzgün, bir din bar bolan ähli ýerde ýalňyş/dogry hemme kişi üçin şol bir zat bolmaly. Onsoň nädip meniň bilen bir dine uýýan adam maňa ýalňyş hereket edýänimi aýdyp bilmesin?
Häzirki wagtda kimdir biriniň ýalňyş edýänini aýtmak üçin Yslama görä bu edýäniň ýalňyş diýmeli. Onda-da, wagtyň geçmegi bilenmi?, dünýäniň modernleşmegi bilenmi?, adamlaryň akyllanmagy bilenmi? bilemok ýöne, hä şeýlemi? diýen jogaba derek leave me alone... ok?! diýip jogap alaýmagyň gaty mümkin. Näme üçin? öz işiň bilen bolman başganyň şahsy durmuşyna garyşýanyň üçin.
Seniň kimdir biriniň şahsy durmuşyna garyşmaga hakyň ýok! Ylalaşýan, haky ýok. Emma, şahsy durmupyňa garyşjak bolýan näme diýi garyşjak bolýar?
Gybatyny etmek, sudit etmek we duýdyrmak, tankytlamak. Hersi aýry-aýry zatlar. Kelo agzanyň açan Tarawa gidýän gyzlar atly mowzugynda-da şu 2-si garyşdyryldy. Köp agza il bilen nä işiň bar. Özüňi oňar diýipdir. Gybatyň nämedigini bilmeýän bar bolsa aýdaýyn. Gybat - kimdir biriniň arkasyndan oňa ýaramajak gepleri etmek. Eger-de edilen gep gepi edilýäniň haýry üçin edilýän bolsa onda ol gybat bolmaýar. Kelo agza bolsa 2 sany gyzy mysal bermek bilen hem waka gynanýandygyny aýtdy hem biziň pikrimizi sorady. Sudit etmek hem hasaba çekmek bolýar. Näme üçin beýle etdiň?, näme üçin eýle etdiň?.. Muňa hem biziň hakymyz ýok. Duýdyrmak we tankyt bolsa eýýäm başgaça. Kimdir biri seniň bilen bir düzgün, bir dine uýýany üçin seni tankytlaýar saňa duýdurýar.
Elbetde, ähli bu zatlara garamazdan, meniň ýaly şortikli surata düşüp, ol suratyňam köpçülik forumyň baş sahypasyna goýulsa, köpçülik ýerlerinde şortlikli gezmek aýyp diýlen mowzukda her kim islän zadyny geýýär, leave me alone... ok?! şahsy durmuşyma garyşma diýseňem bolýar ýa-da edilen tankydy şahsy durmuşyňa özüň garyşdyrsaňam bolýar.]
Şu wagt il-gün näme diýer?.. düşünjesi musulman türkmeleriňem arasynda galyşýar. Sebäbi il-günüň gepi Yslamyň aýtýanlaryna gabat gelmänem bilýär.
Indi ýalňyşlyk edilende il-günüň näme diýjeginden çekinmeli däl-de Yslamyň diýýänlerinden çekinmeli.
Состояние архива
● Полный текст
● Сохранено комментариев: 49/49
Опубликовано на сайте: teswirler.com · Источник: копия Web Archive — ertir.com, 24 мая 2012 · Открыть оригинал ↗
Комментарии 49
Gowy oýlanma bolupdyr, Berekella.
gel hany bash sahypa😉
Muňa diňe haýyrlysydyr diýip düşünmeli. Allah beýikdir. Nesip bolsa, öz ýüregiňe laýyk bir gyz bilen durmuş guraňsoň munuň şeýledigine göz ýetirersiň. Sabyrly bol. 🙂
Il näme diýer diýlip çekinilýän döwürde iliň güýji bolupdyr. Türkmenler harby goşun saklamandyrlar. Emma, ýagy çozandyr diýildigi hemmeler esgere öwrüler eken. Hiç kim ol gullukdan bukulyp galjak bolmandyr. Galaýsaň iliň näme diýjegi belli. Gyzlar-oglanlar örän seresaply, ahlakly bolupdyrlar. Ene-atalar çagalarynyň jogapkärçiligini berk duýupdyrlar. Hemme meselede, hatda iki goňşyň gatnaşygynda-da ýokardan garaýan adalatly iliň garaýşy durupdyr. Soň iliň ýalňyşlaryny gözläp, bu düşünjä ýalňyş düşünje diýip türkmenler ilini ikinji plana geçiripdirler. Indi il däl, her kimiň özi özüne jogap berýär. Ýogasa demokratiýaň iň ösen ýerinde-de referendum iň çözmesi kyn meseläni häzirem çözüp gelýär. Patyşasy bolmadyk türkmenler iliň güýji bilen gaty adalatly ýaşar ekenler. Iliň abraýdan gaçmagy ondaky şahslara, raýata abraý getirdimi? Biz özümiz özümize jogap bermek meselesinde nähili derejä baryp ýetdik? Häzir ters zatlary etmeseň - mysal üçin araksyz toý etseň, il näme diýer diýýärler. Şol toýda arak içip uruşmak meselesinde bolsa il öz işi bilen bolsun diýilýär. Ah, ilim, ilim. Ilim-günüm bolmasa aýym günüm dogmasyn diýilen ilim. Häzir sen näme diýseň şony diý, men öz bilenimden galmaryn edilýär... Mesele gaty çylşyrymly. Emma ol dogry, bolmalysy ýaly derejä baranda, ýurtda hakyky demokratiýa dörese gerek.
Indi türkmeniñ ganyna siñipdir ol, il-günden cekinmek. Gören esden näme diyer yaly sözler köp esdyäs.
Indi türkmeniñ ganyna siñipdir ol, il-günden cekinmek. Gören esden näme diyer yaly sözler köp esdyäs.
mena hemme tema filosofiyadan sereden yaly gozukumegim mumkin yone aslynda ilin yashayshynyn esasynda yada din yada bir filosofiyadan gelen tasirli dushunjeler bardyr. Onki dowur din durmushdy. Hazir dashrak. Dunyade shu wagt hemme yerde 'her kimin pikri dogrydyr' diyen dushunje bar. Muna post-modernizm dushunjesi diyilyar. liberalizmin hem esasynda sho bar adamzat oz shahsy durmushynda chaksiz erkindir. postmodernizmde absolyut dogry diylen zat yok diymek bolya manysy. Her kimin aydany dogry, garma gatym bir hakykat dushunjesi. Hemme renk akdyr diysen bulam dogry hemme renk garadyr diysen olam dogry. Bu bir filosofiki seredish yone shugun hemmamize tasirini gorkezipdir. Esasanam hollywood kinolary, hindi kinolary, mekdep terbiyesi, netijede ene atanyn hem terbiyesi hemmesinin roly bar bu yagdaya gelinmeginde.
buda gecer
türkmenda,yöne dogry yuwaş-yuwaş galynyp başlady.Adamlan psıhologıyasy ösüp başlady
Stereotyping etyaler kop turkmenler...borla, men gowusy goshulmayyn bu temalara 🙂
Bu gun kimin aydany dogru? Her kimin pikiri dogrumy yada yalnysh diylen zat yok post-modernizm eyyaminde yashayasmy? Men oz gorup eshidenlerm esasynda aytsam, bu gun beyik karhanalaryn (large international corporations)we hokumetlerin diyeni bolyar. Dogry her kimin oz pikiri bolup biler, ol pikirler makul tapylsa- yagni hazirki political culture'a sygsa-, arshada goteriler, yone akymyn garshysyna yuzip bolmayar diylen hemme yerde de yorgunli. Sen shol kadadan chyksan gor gunini bu hemme yerdede sheyle. Tapawudy kabir yerlerde has blanat- yagni achachan yagdayda kabir yerlerde de goz gortele dal yagdayda.
ymamlarama yalnysh edyandir. onda olaram wagyz etmeli dalmi?
Quo, wagyz etmek bilen criticism'y baglanyshdyryp bilmedim. Wagyzda dini gürrüñ berip nämäñ dogry/halal/parz/sünnetdigini aýdyp nämäñ ýalñysh/haram/etc'dygyny görkezýämi ýa, düýn metjidin dashynda iki gyzyñ sheydenini gördüm, sheytmeli däl diýip criticize edýämi?
wagyzalarda da temanyn has dushnukli bolmagy uchin, kontrast bolayar, duyn sheyle gordum diymegi mumkin. Hazir mende de yanlyshlyk kan hemme de ozune seredip hich kim gurlemese jemgyyette bir yanlyshlyk gorulende adyny berman ortada gurleshilmese yagday hasam erbede gidaymese, sebabi adamzat sosiyal barlyk. Ozune seretmeli yone dashyndaky bolyan zatlara da uns bermeli.. Osmanli hachan yykylar diyp sultan bir alyma soranda alymyn jogaby : hachanda halk bir yanlyshy gorup mana name men ozume seredeyin diyp gechende diyp jogap beripdir
&e
'duyn iki sany gyz sheytdi' - bir wakany mysal getiryar. ' beyle etmeli dal' - yalnyshdygyny aytyar. edil ymam yaly sunnet, parz diymese-de gurrunin Yslam barada gidyani belli. Ymamam 'dinim Yslam' diyip metjide gelen adamlara dogry-yalnyshy owredyar. Kelo'da musulmanlar ucin shu zat yalnysh diydi.
Ýazmaýyn diýipdim ýöne ýazmaly boldum. Ymam nirde Kelo nirde? Meniñ pikirimche;
1. Kelo sholar ýaly dininiñ aýdýanlaryndan chykmaýan bolsa tarawany sypdyrmazdy
2. Sypdyran ýagdaýynda-da musulman adam öz günäsini/ýalñyshyny ile ýaýmazdy
3. Iñ erbet ýerem sypdyrandygynyñ sebäbini gyzlar diýip töhmet atmazdy
4. Iñ samsyk ýerem soñundan aý meñ öz ishlerimem bardylaý diýmezdi
men shu zatlary okamsoñ onuñ criticism'y maña düýbünden bildirenok, 0% täsirem ýok, hat-da negative täsir etdi. Shoñ üchin criticize etmezden ozal adam özüni oñarmaly diýdim, men bashga zatlary aýdyp oturjak däl, ýöne ymam bilen Kelo'ny deñejek bolmañ haýysh🙂
Unknown, eger Kelo ozi barada hic aytmadyk bolsa onun diyyanlerini kabul ederdin? ol shol onkisi yaly yalnysh edyan biri emma sen ol barada bilenok. ol dine 'shular yaly edyarler, sholam yalnysh' diyen bolsa, sana onun critismi bildirerdimi? Yman bilen Kelony denamok. Yman bilen Kelonyn aytyanlaryny deneyan.
bu temada Kelo nirden chykday, Unkown agza senin prinsipin bilen seretsek senem Kelony criticizm etmeli dal bolyan 🙂
shey diyjegiñizi bilýädim🙂 hawa Kelo'ñ edenini crticize etmäne hakym ýok, ýöne tema shonuñ temasyna esaslanyp achyldy we ýokarda vse taki aýtmaly boldum.