Ýazgyt

Gadym zamanlarda bir patyşa „Az salymlyk hem bolsa dünýämi ýtgedeýin “ diýip niýet bilen ýeke özi baglyk ýere gezelenje çykypdyr. Ol dag içinde täsin bir kölüň üstinden barypdyr. Kölüň gyrasynda ösüp oturan agaja arkasyny diräp oturan ak sakgal goja patyşanyň ünsüni çekipdir. Goja sarsman oturşuna öňündäki käseden iki sany daşy alyp kölüň içine oklap göýberýärmiş. Goja şeýdip daşlary jübüt-jübütden köle oklap, käsesini boşadanyndan soň ýerinden turupdyr. Muňa garaşyp duran patyşa hem şol wagt onuň ýanyna gelip, kölüň başynda bir näçe sagatlap oturup, suwa iki-ikiden daş oklamagynyň syryny, gojadan sorapdyr.

Ak sakgally goja: „Men adamlaryň ýazgydyny biri-birine baglaýaryn“ diýip jogap beripdir. Patyşa: „Iň soňky oklan daşyň kime degişli“ diýip gyzyklanypdyr. Goja-da „Patyşanyň gyzy Gülnahal bilen bagbanyň ogly Ahmediň ýazgydyny bir-birine bagladym“ diýip jogap beripdir.

Elbetde bu habara begenmedik patyşa köşgine dolanyp gelipdir-de, bagbanyň oglyndan dynmagyň kül-küline düşýär. Ol Ahmedi ýanyna çagyryp, eline bir kagyz tutdurypdyr-da „Bar şuny Güne gowşuryp gel“ diýýär. Haty alan Ahmet ýola düşüpdir. Şol wagt Günüň şekili köle düşüp durmyş. Ahmet Gün şu ýerde bolsa gerek diýip, eşiklerini çykaryp, haty alyp özüni köle oklapdyr. Ol günüň şöhlesiniň düşüp duran ýerinde, suwuň düýbünde bir sandyga gözi düşüpdir. Sandygy suwdan çykaran ýigit garaýagyz bedeniniň Gün düşen ýeriniň ap-ak bolandygyny görüpdir. Sandygyň içi bolsa gyzyl-kümiş, lagly-merjenden doly hazynamyş. Onuň içinde „Günden patyşa hat“ diýilip ýazylan, hatly bukja-da barmyş. Şähere dolanan Ahmet özini baý täjir diýip tanadypdyr. Sähel wagtdan bolsa, patyşanyň gyzyna söz aydyp, oňa öýlenipdir.

Gyzyny akýagyz baý ýigide durmuşa çykaranyna begenen patyşa bir näçe günden soň, ýanyna emeldarlaryny alyp giýewisiniň öýüne myhmançylyga barypdyr. Supra ýazylyp, nahar çekilip, her kim saçak başyna geçende, giýew ýigidiň bedeniniň Gün düşmedik ýeriniň garadygy görünipdir. Patyşa saklanyp bilmän „Ahmet“ diýip gygyranda, onuň „Emriňize tabyndyryn“ diýip jogap bermesi, kimiň-kimdigini Aý dogan ýaly edipdir. Patyşa bolan işleri başdan aýak gürrüň bermegi buýurýar.

Ahmet hem başyndan geçirenlerini birin-birin gürrüň berýär.

Iň soňunda patyşa: „Ýeri, hany, maňa ýazylan hat? “ diýip sorapdyr.Ahmet içki otagdan patyşa ýazylan haty alyp gelipdir. Patyşa haty açyp şu ýazgyny akapdyr:

„Güne hat ýazylmaýar. Ýazylan ýazgyt bolsa bozulmaýar“