Gudaçylyk gatnaşygy hakynda we gelinalyjyny keseklemek barada

Salamwaleýkum teswirdeşler!

Gudaçylyk gatnaşyklary babatda gürrüň edilende şol gudaçylyk gatnaşyklaryny açmakdan başlansa gowy bolar.

1. Ogul öýermekçi bolnanda bilip goýaýmaly ýörelgeler.
1.1 Ozaly bilen niýet-päliňi düzüwle. Şöhratdan peýdalanmak, ar almak kemsitmek, onuň şöhratyndan ýa-da onuň ejizlän wagtyndan peýdalanjak bolmak ýagşy däl. Eden işiň çig bolar.
1.2 Deňiňi tana. Öz adamkärçilik derejäňi, ykdysady ýagdaýyňy durmuş gurjaklaryň biri-birlerine mynasyplygyny nazarda tut. Millet ýa-da tire-taýpa barasynda ymykle oýlan. Ýaramaz millet, tire-taýpa ýokdur, ýaramaz adamlar weli bardyr. Aslyýetinde şu babatda iş etmäge howlukma. Il gün we ýürekdeşleriň bilen maslahatlaş.
'Halk aýtsa galp aýtmaz' diýen pähim aňyňda bolsun.
1.3 Al saljak bolma. Iru-giç süregiňe ýetdirersiňiz. Ýüzüňe gelerler. Şonda 'Soňky tüýküligiň sakgal ezmez'. Köp bilmişlik edip al salaýsaň çemçeläp ýygnanyňy çanaklap dökäýmeli bolaýmagyň ahmal.
1.4 Gudaňy tana. Ol kim, ygrary niçik, adam çykýan ýermi, sen onuň bilen uzagyndan gatnaşyp biljekmi, onuň maşgalasynyň ýagdaýy niçikdigini bil. Başardygyňdan öten-geçen arkasyna belet bolmaga çalyş. Döwletli ojagyna, saçakdaky yrsgalyna şärik bolmaly gyz barada oýlan. Onuň syna sagatlygyna, edim-gylymyna belet bol! Çünki, döwük-ýenjikden özge zatlar nesil yzarlaýandyr. Şu ýerde Pyragynyň 'Bir akan ýerinden akarmyş aryk' diýen setirlerini, 'Enesini gör-de gyzyny al, gyrasyny gör-de bizini al' diýen nakyly ýadyňa sal.
1.5 Özüň kim? 'Özüni bilen weli' diýen söz bardyr. Bu her kişä başardýan däldir. Şeýle-de bolsa adyl bolgun. Özüňe artyk baha bermegin. Çünki 'Menlikde melal bar, kemlikde kemal bar' diýen söz bardyr.
1.6 Öýerjegiň kim? Çagasyny erbet görýän ýokdur. Garga-da öz çagasyna ap-agym diýermiş. Şonuň üçin-de özüňkä özgäniň gözi bilen görmäge çalyş. Goý, öýlenjekler bir-birine laýyk bolsunlar. Ogul seniň döwletiň başydyr. Ýöne gyz hem onuň bagrynyň başydygyny unutmagyn.
1.7 Gudaçylyga ugramankaň maşgalaňdaky uly-kiçi hemmesini jemläp, ähli bilýänleriňi aýdyp olaryň razylygyny al. Gudaçylyga ugramaga sähetli günüňi peýle.

2. Gyz çykarjak bolnanda, gapyňdan garyndaşlyk açmaga geläýseler.
2.1 Jogabyňy bermäge (juda çökder bolaýmasa) howlukma. Sebäbi 'Gyz gapysy-şa gapysy, müňi geler - biri alar'. 'Gyzly öýe kyrk at baglanar'. 'Gyzy baryň, näzi bar' diýen nakyllar bardyr. Sabyrly boluň. Göwrümiňi giň tut!
2.2 Gudaňy, giýew boljak ýigidiňi tana.
2.3 Özüň hem gyzyň barada olaryň bilmeýän, aýdaýmaly zatlary aýdaýsaýam bolar.
2.4 Niýet - päliň düzüw bolsun.
2.5 Al saljak bolmagyn.
2.6 Galyň salanda 'Gyz maly gyrawça'. 'Gyz maly - gar suwy', 'Gyz malyndan doýan ýok'. 'Gyz satyp baýan ýok' diýen nakyllara eýerýänden bol. Uzagyndan gatnaşmalydygyňy ýatla. Nebsiňe 'haý' diý.
2.7 Sawçylaryň habarlaryny almazdan öň ozal özüňkileriň razyçylygyny al.

3. Guda bolandan soň.
3.1 Gudaň sözüni ünsli diňle.
3.2 Abraýyňa şärik bol.
3.3 Süýjülikde gatnaş.
3.4 Bereniňe nebsiň agyrmasyn.
Sebäbi gelen ýeri bilen bolup ýören bir halal süýt emen maşgala bereniň azdyr. Onsoňam biziň türkmençilikde 'Gitse gitsin, gitse gudama gidýär', 'Guda gitse, juda gitmez' - diýen pähimler hem bardyr. Şonuň ýaly-da 'Alyp asgyn bolandan, berip üstün bol' diýen ýörelge bardyr.
3.5 Gudaňy hemaýat edýanlerden bol!
3.6 Alanyňy olja bilme! Sebäbi gudaň bereninden hudaň bereni ýagşydyr.
3.7 Derdiňi paýlaş. Ýagşy günleriňden ýagşylyga guwan, ýaman günüňde ýamanlygyňa gynan. Çünki sen onuň bilen ýakyn garyndaş ahyry. Onuň balasy seniň balaň, seniň balaň onuň balasy.

Bu zatlar esasan hem ene-ata degişli zatlar. Eger siz isleseňiz öýlenjek ýigit we täze gelin barada-da ýazyp bilerin.

Indi, geliň gelinalyjyny keseklemek barada käbir zatlary bileliň! 🙂 😉

GELINALYJYLARYŇ ulagyna mündürilip, özlerinden kem-kem daşlaşyp barýan gyzyň ejesi ýa-da ýeňňeleriniň biri eline bir gysym gum alyp 'Topragyň hem şol ýere düşdigi bolsun', 'Baran ýeriňe aýagyň düşsün' diýip elindäkini gelinalyjynyň yzyndan oklap goýberýär. Gyz çykan obanyň (raýonyň) ýetginjekleri bolsa 'Gaýdyp şu gyza gelinalyjy gelmeli bolmasyn' diýen ýagşy niýet bilen gelinalyja gelenleri däl-de, GELINALYJYNY kesekleýärler. Zyňylan kesekleriň biri gelinalyja gelenleriň birine ýa-da olaryň ulaglaryna degmegi biedepligiň alamaty.

Çeşme: Atajan Muhammetgurbanowyň 'EDEP' kitabyndan.

Ýeneki mowzukda näme barada isleýarsiňiz?

Öýlenen ýigit we täze gelin(61%, 24 adam)

Dermansyz emler(7%, 3 adam)

Maşgalada ogul hem gyz edebi(12%, 5 adam)

Ýagşy niýetler(2%, 1 adam)

Garrylyga we maýyplyga garaşyk etmek barada(5%, 2 adam)

Kakam pakyr aýdardy(5%, 2 adam)

Ejem pakyr aýdardy(0%, 0 adam)

Şu ýazanlaryňam ýeterlik(5%, 2 adam)