Edepli gelin

salam gadyrly agzalar! men şu temany açmagymyň sebäbi köp ýerlerde ýagny ilçilikde şäherli gyz bilen oba gyzynyň arasynda uly tapawut bar diýip gürrüň edýärler. "Gelni obadan edin" diýip maslahat berýänlerem tapylýar. . men bu pikirriň nädogrudygny iki ýanaşyk goňşynyň durmuşundan mysal bilen subut etmrkçi.
Berdimyrat aga bilen Sadap daýzanyň 4 ogly bar.Aýaly ýürekagyrydan pahyr bolan Berdimyrat aga agyr güne galýar.Sadap daýzanyň adamsyndan ýada ogullaryndan käýinip zeýrenenini gören-eşiden ýok.Maşgalasy agzybir. Ýöne onuň ogul öýerip toý tutmak nesibesinde ýok eken.:-(
Indi Berdimyrat agalaryň maşgalasynda zenan mähri ýetmezçilik edýärdi.Ogullarynyň ikisi ýetişdi yzly-yzyna öýeribermeli bold.Berdimyrat aga oba arasyndan garyndaşynyň gyzyny gelin edinmek isleýär.Emma ogly muňa garşy çykýar.OL gürleşip ýa-da pynhan duşuşup ýörmesede şäherli bir gyzy sulhunyň alýandygyny kakasyna ýaňzydýar.Geldimyrat şäherde ýokary okuw mekdebinde okaýar.Duralgada awtobusa garaşýan wagty gapdalyndaky beýik jaýyň 3-nji gatynda ýaşaýan Sonagüli synlaýardy.Ol haçan görseň ýuwulan eşikleri serip ýörengir,ýa-da daşarda haly-palas kakyp ýörendir.Sonagüle syny oturan Geldimyrat kakasyna şolara habar gatmagy haýyş edýär.Goňşy-golamlardyr garyndaşlary bolsa"Şäher suwyny içen gyzdan gönenmersiňiz" diýip maslahat berýäler.Ýigit welin,öz diýenini tutýar. Ýalbara-ýalbara ahyry kakasyny yrýar.Şondan soň ýaşuly ogly bilen bir hörpden gopýar.Gudaçylyga barlanda ene-atasy oba, onda-da aýal maşgalasyz hojalyga gyz bermäge ýaýdanar öýtdiler welin,beýle bolubam durmady.Gaýta gyzyň ejesi "OL öýde enede ýok,gyz-da" biziň gyzymyzy gowy görerler diýip pikir etdi.Gyzynyň bir maşgalany oňarjakdygynada ynamy bardy.Habarlary alnansoň uzaklaşdyrylman toý tutyldy.
ejesiniň pikir edişi ýaly,baran ýeri Sonagüli gowy garşylady.Gelin öýe mähri bilen girende şeýle-de bolýar.Ol känbir gelinsiräp oturman,öý işleri bilen boluberdi.
Aýaly dünýeden ötensoň aladadan ýaňa ýegşeren gaýynatasynyň hem egninden agyr ýük aýrylan ýaly boldy.Ol ony "Gaýynatam-han atam" diýip hormatlaýar.
oba ýeri bolansoň olaryň howlusynda sygyr bilen birnäçe ownuk mal bar..Ozal mala seredip görmesede,sygyrdan gorkup durman derrew ony sagmany öwrendu.Sonagül guzylary otugan goýunlaram sagýardy.Goňşusy Pirli aga bede çapýardy.Arasynda aşaklyk bilen Sonagüle seredip "Tüweleme,işeňňir maşgala,tüýs zähmete ýugrulanda"diýip,pyşyrdanyny duýman galdy.
Öz işi bilen gümra bolup ýören Sonagül goýunlaryň nowasyna ot atyp,bedresiniň süýdini gazana guýup,bişirmek üçinaşhana alyp girdi.Özüneberlen edep-terbiýäni kalbyna keşde kimin nagyşlan gelniň her bir hereketi maňzyna batan ýaşuly ýene-de "Berekella, edepli maşgala, seni terbiýeläp ýetişdiren ene-ataňada müň kerem berekella, adama esasy gerek bolan deň bilen deň zat-deňdenem öň zat edeb-ä berlipdir saňa, mähek daşy bol-a" diýip daşyndan gürledi.
Sonagülleriň sag tarapyndaky goňşysy Baharyň gelin bolup gelenine 2 ýyl bolup barýar. Özi hem oba gyzy. Gaýyny Tylla daýza haçan görseň gydyrdanyp ýörendir. Bahar bolsa ne tikin-çatyn, ne ekin-dikin, ne-de mal-gara seretmäge höwesek. El-aýak ýaly bolup öýiň syr-süpür ýa-da bişir-düşür işlerini gaýynyna ýetirmejek ýaly welin, bar işi gaýyny görgüliniň özi edip ýör. Ol ogly bilen gelni agzybir ýaşaşyp ýörse kaýyl. Kanagaty özi bilen. Onsaňam, özinden bilip etmese buýrulup edilen işiň ýüzüne köz degsin diýileni. Gelin çaga däl ahyryn iş buýrar ýaly. "Akylly aýal öýüni bezär-öýünden soň boýuny" diýlipdir welin, Bahar haçan görseň bezenip ýada dyrnaklarynyň gyrasyny ýonyp timarlap otyrandyr. Ol öziniň daşky keşbi bilen adamlara gowy görünýändirin öýdüp pikir edýäne meňzeýär. Gülende gürlände-de sesi goňşusyna-da eşidilip durandyr. Adata görä, zenan maşgala utanç-haýa kadalaryndan sähel öte geçiberen ýerinde erkek kişi ardynjyrasa duýdyryş berilýänligidir diýip düşünipdirler.
Adamsy Bahara "Ejeme-de kömek et, goňşyň Sonagüli görýäňmi, bikär oturanyny görjek gumanyň ýok" diýse, ol münürgemegiň ýerine: "Sonagülüň gaýyny ýok-da" diýip jogap berýär.
Ýöne Sonagül ýaly goňşusy bolan Baharyňam oňa meňzejeginiň ujy iki däl. "Gawun-gawundan reň alar" diýipdirler. Gowyny görýän gözlerden gowulyga garaşsa bolar.
Görşümiz ýaly, bahanany şäher bilen obadan görmän, geljekki gelinlere berilýän görüm-görendeden, edep-terbiýeden görmeli. Çünki mähirli gelin ýetişdirmek üçin Pirli aganyň aýdyşy ýaly dem bilen deň-demdenem öň edep-terbiýe gerek. Şeýle bolanda bu günki gyz perzentleriň ertir niýet-päli süýt, kalby gaýmak ýaly mähirli-mylaýym gelinleriň ornunda hormatlanjakdygynyň ujy iki däl!!!!
Hormatly agzalar siz bu barada näme pikirde?! Pikirleriňizi paýlaşsaňyz hoşal bolardym........ 🙂

in