Taslama bäsleşigi - 2012 (suratlar bilen)

Salawmaleýkim hormatly agzalar!



Düýn pikirlerde belleýşim ýaly, bu gün mekdep okuwçylaryň arasynda taslama bäsleşiginiň soňky tapgyry geçirildi. Ýagny welaýatlardan saýlanan taslamalaryň ählisi Aşgabat şäherindäki şu geçirilen taslama bäsleşigine gatnaşdylar.

Menem 2 ýyl öň tomaşaçy bolup gatnaşypdym, bu gezek geçirilýäni hem sypdyrmaýyn diýip tomaşaçy hökmünde gidip gördim. Bu blogymda käbir taslamalar hakynda aýdyp geçmekçi hemem suratlar bilen paýlaşmakçy.






Garaz ähli zat adaty şeklinde başlandy. Açylyş boldy, küşt depildi, emin agzalar çykyş etdiler, ýaryşa gatnaşýanlaryň birisi öz pikirini aýtdy, aýdym aýdyldy we ş.m ýagdaýlar.




Umumy aýdanymyzda bu bäsleşige 3 ugur boýunça gatnaşyp bolýardy. Jemi 100-den köpräk okuwçy geldi hem-de 91 sany proýekt görkezildi. Dogrysyny aýtsam köpüsi himiýa, biologiýa, türkmen dili-edebiýat, taryh ýaly ugurlar bolany üçin, bu ugurlar bilen hem kän gyzyklanmaýanym üçin olaryň taslamasy hakynda durup geçip bilemok. Ýagny bu ugurdaky taslamanyň asyl maksadyny bilmek maňa kyn düşýär we haýsy öň hem edilen iş ýa-da täze bir oýlap tapylan zatdygyny anyklap bilemok. Şonuň üçin esasy kompýuter ugrunda hem-de fizika taslamasy boýunça gürrüň bermekçi.




Ilki bilen kompýuter ugrundan "Ykjam telefonlar arkaly, tehniki enjamlaryny dolandyrmak" ady bilen gatnaşýan proýekt hakynda durup geçmekçi. Bu proýektde öýdäki tehniki enjamlary, tw, kondisioner, çyralar we ş.m zatlary iPhone-dan, Androiddan ýa-da tabletlerden, garaz browseri bolan islendik birzatdan kontrol edip bolýar. Programmanyň öň tarapy HTML, Javascript, arkasynda bolsa Python, Winlirc ýaly programmalar ulanylypdyr. Kompýuter signallary telewizora, kondisionere IR signal arkaly iberýär. Ýagny öz orginal pultlarynyň işleýşi ýaly signaly kompýuter arkaly iberip bolýar. Bu diýmek iPadde öýdäki islendik birzadyň pultuny ýygnap ählisini bir iPad üstünden dolandyryp bolýar.





Ikinji proýekt, iň halan proýektim "Dostum" diýen programma. Bu programmada kiçi ýaşly çagalar üçin, ýalňyşmasam 1-5 klas okuwçylar üçin bilim programmasy. Bu asyl Flashda ýasalyp, çagalaryň interaktiw öwrenmekleri üçin ýasalapdyr. Çagaň hem içi gysanok, hem-de bilim alýar. Programmada harplaryň ýazylşy, notalar, nakyllar, sanlary öwrenmek we birnäçe kiçijek oýunlary bar. Programma doly türkmençe, gysgaça aýdanymyzda köpümiz iPad üçin niýetlenen şeýle programmalary görendiris, şolardan hiçili kem galanok. Ähli zat ýönekeý we düşnükli ýasalypdyr. Bu taslamany döredenler bilen tanyşdym hem-de geljekde bu programmany iPad üçin çykarmaklaryna kömek edeýin diýen karara geldik.




Üçünji proýekt ýalňyşmasam "Magtymgulynyň goşgularynda gabat gelýän sözleriň düşündirilşi" ýaly birzatdy. Bu proýektde hem adyndan belli bolşy ýaly Magtymgulynyň goşgularynda köpümize düşnüksiz bolan sözleriň manysy hem-de düşündirişi görkezilipdir. Bu sözleri ikä bölüpdir, häzirki wagtda gepleşikde ulanylýan sözler hem-de ulanylmaýan sözler. Garaz sözleriň arasynda poisk we ş.m zatlar ulanylypdyr. Bu proýekt üçin hiçhili database ulanman, diňe HTML we Javascript dilinde şeýle ulgamy ýasandyklaryna aýratyn geň galdym. Näme diýseňem, bizde bilimlije oglanlar bar. 😉




Ýene-de bir fizika ugrundan gatnaşýan proýekt, ady TETÖ. Ýagny açylyşy, Tolkun energiýasyny toga öwürmek. Bu proýekt hem arassa, tebigata zyýansyz energiýa almak üçin niýetlenen. Taslamada görkezilen bu enjam, häzirki wagtda kiçi görnüşde taýýarlanylan we görkezilen. Aslyýetinde, şeýle enjamlaryň 100-1000 sanagyny deňiziň içinde goýsak, onda deňizdäki tolkunlardan energiýa almaga mümkinçilik berýär. Ýagny özi suwuň üstünde durýar hem-de aşagy ýüp arkaly baglanýar, tolkun bolan halatynda içindäki mehanizm işläp ony energiýa öwürýär hem-de içinde goýulan akumlýatora ýazýar. Proýektiň bir ýylda hiçhili çykdajysyz näçe manatlyk tok aljakdygyny ýazyp düşündiripdirler.



Ýene-de bir proýekt, başdaky bellän proýektime meňzeş, ýöne ol ýokarky proýektde wifi/internet arkaly enjamlar dolandyrylýan bolsa, bu proýektde SMS arkaly dolandyrylýar. Garaz bu proýektiň asyl maksady, telewizory ýakmak üçin 10 teňňe, öçürmek üçin 10 teňňe ýaly görünýär. Bu proýektiň eýeleri bu sözüm üçin goý meni bagyşlasyn.



Ýene-de bir iň halan hem-de häzirki dünýäde gaty peýdaly ulanyljak proýektleriň biri "Oksigumatyň esasy oba hojalyk ekinlerinde ulanylyşynyň ähmiýeti". Bu proýekt hakynda hiçhili zat bilemok, oýun etdim. Ýene-de ýokarky suratdaky proýekt ünsümi çekdi, bomba meňzeş.

Ýene-de birnäçe suratlar:







Garaz okamak gyzykly bolandyr diýip umyt edýän.
Indiki proýektlerde görüşýänçäk.