Buny bilmek her muslumana gerekdir.

Esselamu aleýkum. Hemämmiziň bilşimiz ýaly iň uly günä şirkdir. Şirkiňem görnüşleri bar. Elime şirk barada ýazylan kitap düşdi siz bilen paýlaşmagy makul bildim.a)Açyk kiçi şirk: Sözde we amalda bolýar. Sözdäki açyk kiçi şirke mysal: Allahdan başga zada kasam etmek. Käbä kasam bolsyn, Kurana kasam bolsyn, Duza Çörege kasam bolsyn diýmek ýaly Allahdan başka zada edilen kasamlar sözde edilen açyk kiçi şirkdir. Ibn Omar radiallahu anhuma şeýle diýýär : Allahdan başga zadyň adyna kasam edilmez. Çünki Pygamberimiz Muhammet sallallahu aleýhi we sellem şeýle diýdi:
“Kim Allahdan başga zadyň adyna kasam etse,käfir ýada müşrik bolar.” (Tirmizi,Hakim)
Şu söz hem sözli açyk kiçi şirke mysaldyr: “Allah we sen isläniň üçin bu iş boldy.”
Bir adam Pygamberimiz sallallahu aleýhi we sellemiň ýanyna gelip: “Allah we sen isläniň üçin ” diýende, Pygamberimiz sallallahu aleýhi we sellem oňa: “Meni Allah bilen deň tutýaňmy? Diňe Allah isledi diýip, aýt.” diýýär. (Nesai)
“Allah we pylany bolmasady,bu iş bolmazdy” ýaly sözlerem, sözli açyk kiçi şirke mysaldyr. Dogrysy:“Owal
Allah, soňrada pylany isläni üçin bu iş boldy” ýada “Owal Allah , soňrada pylany bolmasa bu iş bolmazdy”
diýip, aýtmak dogrysydyr. Çünki aradaky “soňra” sözi Allah tagala bilen bendäň isleginiň bir wagtda bolmadygyny, bendäň isleginiň Allah tagalanyň isleginden soňra gelýändigini bildirýän sözdir. Kuran
Kerimde: “Älemleriň robby Allah islemese,siziň isläniňiz bolmaz.”diýilýär. (Tekwir süresi/29)
Emma “we” sözi bolsa,Allah tagalanyň islegi bilen bendäniň isleginiň bir wagtda bolýandygyny görkezer.

Amalda açyk kiçi şirke bela beterden gorasyn diýip, dakylýan ýüpleri, alajalary, göz monjuklary mysal berip bileris.  Alaja, göz monjuk, dagdan, nal, zyňjyr, goçyň kellesi ýaly zatlaryň göz diliň, bela beteriň öňüni alýan sebäpdigine ynanmak açyk kiçi şirkdir. Çünki Allah tagala bu zatlary  bela beterden,göz dilden goraýan sebäp eden däldir. Emma şu ýokarda agzan zatlarymyzyň gönimen özüniň bela beterden goraýandygyna ynanmak, uly şirkdir. Çünki bu ynanç, Allah tagaladan başga barlygyň , zyýany belany giderip bilýändigine ynanmakdyr.

b)Gizli kiçi şirk: bu şirk riýadyr niýetde we islegde bolar. Ýagny Allah tagala üçin edilýän amaly göz üçin, iller ony görüp öwsünler diýen, niýet bilen etmek. “Ynsanlar görüp özüni öwmeleri üçin namazyny ruku, seždesini uzyn kylmak, eli açyk diýsinler diýip, sadaka bermek, sesi owadan diýsinler diýip, sesini owadanlap Kuran okamak, zikir etmek buňa mysaldyr.”
Egerde bir amala riýa girse ol amaly batyl eder. Allah tagala aýatda: “Kim Robbine gowyşmany umyt edýän bolsa, salyh amal etsin we Robbine ybadatda hiç zady şärik goşmasyn.”(Kehf süresi,110)
Pygamberimiz Muhammet sallallahu aleýhi we sellem şeýle diýýär: “ Siziň üçin iň gorkýan zadym kiçi şirkdir. Sahabalar: Eý Allahyň Resuly kiçi şirk näme, diýip soranlarynda: ol riýadyr  diýip, jogap berýär.”(Ahmed)  Dünýä malyny gazanmak üçin amal etmek hem bu bapdandyr. Gazanç etmek üçin haja gitmek, azan aýtmak, jemagata ymam bolmak ýada dünýewi bähbitler üçin dini ylym öwrenmek, jihat etmek gizli kiçi şirke mysaldyr. Pygamberimiz Muhammet sallallahu aleýhi we sellem şeýle diýýär: “ Dinara gul bolan, dirheme gul bolan, geýim gejime gul bolan heläk bolsyn. Eger oňa bir zatlar berilse begener, berilmese gynanar.”(Buhari)