Göwher söze gulak goỳsañyz...

Akyldar Hasan Basry şeỳle diỳipdir: ''Adam atanyń akyly barça perzentleriniń akyllarynyń jemi ỳalydyr''

Amyr ibn Abdy Kaỳs şeỳle diỳipdir: ''Akylyń seni biderek, boş sözlerden daşda saklasa, şonda sen akyllysyń''

Meşhur çeper sözli ỳazyjy Aly ibn Ubeỳda şeỳle diỳipdir: ''Akyl patyşadyr, gylyk-häsiỳetler onuń raỳatydyr. Eger patyşa olaryń üstünde berk durup bilmese, raỳata zyỳan ỳeter''

Bir pelsepeçi şeỳle diỳipdir: ''Doga zehinliniń akyly edỳän işinden belli bolar''

Akyldan özge zat köpelse, ol arzanlaỳar, azalsa – gymmatlaỳar. Emma akyl – köpelse gymmatlaỳar.

Buzurgmehr şeỳle diỳipdir: ''Akyl nygmatyndan başga abraỳ ỳokdur, baş saglygyndan başga baỳlyk ỳokdur''

Bir akyldar şeỳle diỳipdir: ''Akylly hüşgärdir, akmak biperwaỳdyr''

Ỳene bir akyldar şeỳle diỳipdir: ''Eger akyla şekil berilsedi, Gün onuń ỳanynda garańkyrap galardy, eger hakykata şekil berilsedi, gije onuń ỳanynda ỳapỳagty bolardy. Sen akyldan daş durma''

Akylly adam – akylly nebsiniń ähli arzuw-isleglerine garşy bolan adamdyr.

Kim akylyny takwalyk bilen kämilleşdirmese, biakyllyk etdigi bolar.

Akylly akyly bilen, ỳolbars güỳji bilen.

Ähli zat akla mätäçdir. Akyl tejribä mätäçdir.

Muheller şeỳle diỳipdir: ''Bir ynsanyń akylynyń dilinden uzyndygyny görmedim, mańa onuń diliniń akylyndan uzyn bolmagyny görmegimden has gowudyr''

Hezreti Aly (Goỳ, Alla onuń ỳüzünü nurlandyrsyn!) şeỳle diỳipdir: ''Akylly kişi durmuş tejribesinden ders alan kişidir''

Akylyń erbet dost bolmagyndan we nebsiń yzyna düşüp ỳören duşman bolmagyndan heder edip, Alla sygynỳaryn.

Kimiń akyly arzuw-isleglerine garşy bolsa, ony dogry ỳola gönükdirer we ony ters zatlardan gaỳtarar.

Akyldardan:

-Haçan akylly bolduń? – diỳip sorapdyrlar.

Ol:

-Eneden doglan wagtym – diỳipdir.

Daş-töweregindäkileriń özüniń bu sözüni makul görmeỳändiklerini ańanda bolsa, ol şeỳle diỳipdir: ''Men çagakam, ajygamda aglaỳardym, gerek wagty emme isleỳärdim, emdirenlerinde goỳỳardym. Kim özüne gerek zatlaryń mukdaryny bilse, ol akyllydyr''

İbn Mugtez şeỳle diỳipdir: ''Eger nebis akyl aỳnasy bilen dost bolmadyk bolsady, haỳryń we şeriń ỳüzi akyl aỳnasynda äşgär görünerdi''

Akylly sereder, pikirlener, soń gürrüń berer, anyk göz ỳetirip, soń habar berer.

("Ỳagşyzadalaryń bahary" atly
kitapdan)