Edep...
Edep
Türkmen diliniň iň gözel sözleriniň biridir edep sözi. Dört harpdan ybarat bu jümle ummasyz many deňzine eýedir. Gözlerimizi ýumup ýekeje gezek pyşyrdamak ýeter, ajaýyp owazyny duýmak üçin.
Edepli bol, edepli!...
Aslynda edep nämekä?
Ýüzýyllar boýunça başymyzyň täji eden bu jümlämiz, nädip beýle göz öňünde bize aýdyň düşnükli, hem – de gaply bir guty, syr ýaly bolup bilýär bize? Çenden çykmazlyk, göwün ýykmazlykdyr edep.
Diňe bu hem däl, çenden çykyp, göwün ýykmakdan ýüregiň ýarylmagydyr. Her bir ynsan, her bir janly barlyk, gürsüldeýän her bir ýürek ellerimiziň aýasynda tuttugymyz bir enaýyja käsedir. Daşy nähili bolsa bolsun, özi näzikdir. Gorkarsyň. Gaçyrmakdan, gaçyryp döwmekden şeýle gorkarsyň.
Gepden, haksyzlykdan uzak durmakdyr edep!
Diňe bu hem däl, ynsan – haýwan, janly – jansyz, baý – garyp diýip tapawutlandyrman daş töweregiňe kemally nazar bilen bakyp bilmekdir.
Akyl bir perdedir. Sen näçe bilseň bil, nähili alym bolsaň bol, iň jahyl ynsandan hem öwrenip biljek zatlaryň bardyr elbetde. Edep muny unutmazlykdyr.
Ynsanlary biri – birinden tapawutlandyrmazlykdyr.
Köçedäki bir garybyň ýanynda hem, Harun ýaly baýyň ýa-da Süleýman ýaly erkli görünýäniň ýanynda hem, rahat, şol bir durkuňy saklap bilmekdir. Giren mekanyňa ýa – da gürleşýän adamyňa görä söz üýtgetmezlik, özüňi üýtgetmezlikdir edep.
Meslikden uzak durmakdyr edep.
Hileden, ýalandan, gödeklikden uzak galmak; hiçkimi akmak ýerinde goýmazlyk; kiçi düşürmezlikdir; Daşky görnüşden, parlak gabyklardan, ýylpyldylardan täsirlenmezlikdir; her işde, her ädimde köňle bakmak, köňlüňe görä ýol almak... we MEN diýmekden geçip bilmekdir edep...
Biri – biriňe geçijidir edep. Ýylgyryş bilen geçer. Ýylgyrýan bir ynsanyň garşysynda biz hem birden ýylgyranymyzy duýman galarys. Gün boýy çytyk gaşlar bilen ýöremäge öwrenişen gaşlarymyz gowşaberer. Görüp otyrsak dodaklarymyz bizden öňürtiläpdir. Ýylgyryşa ýylgyryş bilen jogap beripdiris, habarymyz hem ýok. Edep ynsandan ynsana geçer. Aýnadan aýna öwüşginini çaýar. Bu adamyň tebigatydyr.
Gaharlynyň garşysynda gaharly, mähirlliniň garşysynda mähirli, edebe edep bilen jogap bermek.
Bir talyp gürrüň berýä mugallymyna :
-Haçan men öz obama barsam, üýtgeşik duýga gapylýan. Tanamaýan adamlaryma gapyny açmak, ýolda başgalara ýol bermek, ulaglarda ýer bermekwe ş.m zatlary isleýän. Edepli, terbiýeli bolmak isleýän. Ýöne iň köp bir gün dowam edýär. Soňra görýän welin hemmeler biri – birine gödek garaýar, meniň hem içime gödeklik gelip ornaşýar.... şeýdip – şeýdip ýene ýoluma dowam edýän...
Şeýle bir sözler bar, elipbiýimiziň harplaryndan düzülen jümlelikden çykdylar, gündelik durmuşymyzyň akymyny şekillendirmäge başladylar. GÖDEKLIK bularyň biri. Gödek bolupdyrys biri – birimize garşy.
Ýolda ýöreme gezegi biziňki bolsada, ulaglaryň aýnalaryndan kellelerini çykaryp söwýän haýsy, ellerini galgadýan haýsy... hemmesi gödeklik. Şeýlebir özümize zyýan berýäs, ýönekeý zat üçin biri – birimize gödeklik edip bilýäs.... Uzakdan bir ýerlerden seslenýär bize, EDEP atly owazymyz....
Edepli bol, edepli...
Arhiwiň ýagdaýy
● Doly tekst
● 28/28 teswir saklanypdyr
Ýazylan saýty: teswirler.com · Çeşme: Web Archive nusgasy — ertir.com, 28 maý 2012 ý. · Asyl sahypany gör ↗
Teswirler 28
👍
🙂
gaty gaty gaty gowy mowzuk. Sagja bol paylaşanyn üçin. Önler mekdepde edep sapagy bardy. şony yenede tazeden girizseler gaty gowy bolardy.
gowy yazypsynyz 🙂
Edepli bolmak gowy, muny basharmak kawagt kop kisha oran kyn dushyar, yone edepli adamlaryn yanynda bolsan ozuni hem sheyle alyp barasynam gelyar!
Dogry aýdýaňyz gaty gowy bolardy, çaga ol edebi berip biljek halypalar has köp bolsa ondan hem gowy bolardy...
sag bol paylashanyn uchun
Ene atanyň perzendiniň öňünde esasy borçlarynyň biri hem edep terbiýe bermekdir. Gowy tema sag bol.
waybe bet yazypsyn...
yazysyn, gaty gowy berekella
orta atan teman hemme gunumizin yaslaryn uly problemasy sagbol paylasanyza
Bar baş sahypa gitsene, näme işiň bar bärde? 😆
Edep bir tac kimin nury Hudaydan,Gey ol taji aman bol her beladan
Edepdir ynsanyň mydam lybasy,
Edepsiz ynsan ýalaňaja meňzär.
Edep men diýip bilmekdir, soň onam kämilleşdirip biz diýmekdir.. Iň soňunda-da bizäm batdan çykaryp Ol diýmäni başarmakdur..
Iň soňunda-da bizäm ýatdan çykaryp Ol diýip bilmäni başarmakdyr..
Edep-Durmu$yñ iñ möhüm problemalarynyñ birimyka diyan.Cunki edebi yatdan cykarylyan yer köp.
Gaty gowy tema.
Ýazgy terjime edilene meňzeýär. Ýöne gowy terjime.Terjime-de däl-de bir gowy zatdan özüňçe täsirlenmek hem bolup biler. Gaty begendim. Ýöne uly adamlara wyždan, halal diýseň ýaramaýar. Ýaşlara-da edep diýseň. Sebäbi ýaşka adamyň halamaýan zady edepli bolmak. Uly adamlara-da wyždanyna eýermek, halal ýaşamak kyn. Ýaşlar ýaşlygymyň keýpini göreýin, biraz garagollyk edeýin diýýär. Ulularam men çaga eklemeli, goňşymdan pes ýaşamaly däl diýip wyždanyny halaly, sogaby unutmak bilen. Emma bizi ýaşkagm, uly adam bolanymyzdan soňam azaşdyrmak üçin şeýtan böwrümize dürtýär,ters ýoly salgy berýär. Edepsizlik et, garagol bol diýýän seniň ganym duşmanyňdyr, seni iň ýigrenýän birisidirm seni masgara etjek bolýandyr diýip pikir etsedik, muny doly göz öňüne getirsedik, onda edepsizlikden daşda durardyk. Uly adama-da saňa wyždanyňy unut, haram bolaýmasyn diýip ýaýdanyp durme diýýän seni dowzaha itekleýär, seni ýakjak bolýar diýseň, ony özi özüne diýse bu işleri etmezdi. Biedeplik etmek şeýtanyň elinde oýnwaç, iliň öňünde-de masgara bolmakdyr.
@yhlasly dogry bellap gechipsiniz. Yazgy terjime, Elif Shafak diyen yazyjynyn makalasyndan bir bolek...
Kozete...m terjime bolanynyň zyýany ýok. Gowy terjime etmegi başarmak, argyşa gidip aç halkyňa azyk getiren ýaly bir zat. Ýewropa häzirki ösüşni esasan terjimäň üsti bilen gazandy. Gündogaryň alymlarynyň işlerini terjime etdiler öwrendiler, ösdüler. Gowy gören zadym türkmençe beýan edişiň. Türkmeniň öz dilinde ýazylan ýaly etmäge çalyşýaň. Eger has ýakyndan tanyşsak begenerdim. Çünki menem terjime etmegi gowy görýän.
gaty haladym.
Tangry yalkasyn.
Kecheli aga name diyjek boldyka dushunmedim?
Duyn radioda biri edebiyat sözüni edep bilen uýat sözünden (edeb-uýat) gelip çykan diýp düşündirdi. Ahal gazetinin baş direkory diýäýdi öýdýän. Dogrumykaraý?
<<Edep men diýip bilmekdir, soň onam kämilleşdirip biz diýmekdir.. Iň soňunda-da bizäm ýatdan çykaryp Oldiýmäni başarmakdur..>>
Edep ilki bilen özüňi tanamakdyr, beýleki janly organizmlardan tapawutlanýandygyňy duýmakdyr. Soňam men - men diýip durman onam biz diýip edebi bir gat ýokaryk çykarmakdyr. Muny hem başaraňsoň ýoluň soňunda bizi hem bugardyp hakykady görmekdir, olam OL diýmäni başarmakdyr. Ýagny, her zadyň aslynda Allahyň emri bilen hereket edýändigine göz ýetirmekdir. Men ýok, bizem ýok, diňe OL bar...