A K R A P

Ata-babalarymyzdyr eždat-pederlerimiz uzak asyrlaryň dowamynda tebigy hadysalara, Aý-Güne, asman ýyl-dyzlaryna, pasyllaryň hem döwürleriň gelşine yzygiderli gözegçilik edip, deňeşdirip, kalendar möhletlerini, howa ýagdaýy hakynda anyk-anyk kesgitlemeleri döredipdirler. Türkmenlerde iň ýörgünli hasaplaryň biri bolan bu kesgitlemä halk senenamasy, käte bolsa ýyldyz senena­masy diýlipdir. Türkmenler halk senenamasyny takyk yzarlap bilýän, howa ýagdaýyna, asman ýyldyzyna görä anyk hasap ýöredip bilýän adamlara hemişe sarpa goýup gelipdirler. Şu ýerde, belli saz öwreniji W.A.Uspenskiniň türkmenleriň ýyldyz hasaby, ýagny sarahsly müneçjim-gurrandaz Annanyyaz pälwan hakda belliklerini ýatlap geçmek maksadalaýyk bolardy. Annanyyaz pälwan 35 ýyllap müneçjimlik edipdir, ol esasan Ülker, Aralyk, Üçýyldyz, Ýaldyrak ýyldyzlaryndan hasap tutar eken. Annanyyaz hasapdanyň aýtmagyna görä, bütin dünýä şu dört yyldyzdan ugur alyp gelýär.
Hawa, halk senenamasynda ýörgünli aý hasaplarynyň biri hem akrapdyr. Akrap 23-nji oktýabrdan başlap, 21-nji noyabra çenli dowam edyär. Arapça akrap içýan diýmegi aňladýar. Bu döwürde ekinleri sowuk urýar.
Pähimdar ata-babalarymyz akrap hakynda birnäçe setirleri hem döredipdirler.
Güýzüň ortaky aýynyň soňky ongünlügi
Howa sowap aňzak bol­sa, şonuň akrap boldugy.
Şol ongünüň içinde gögi urmaly akrap
Biýaraly atyzlar boşap galmaly takrap.
Akrap güýzüň buşlukçysy, akrap gyşyň owsuny akrap bilen sowular, ähli gögüň möwsümi.